შექსპირი უილიამ

სონეტები

 

სონეტი

1.

მშვენიერებას უნდა დარჩეს მემკვიდრეობა,

რომ სილამაზემ იფერადოს ვარდის კონებად,

დამჭკნარ სიტურფეს მაინც ვერ ჰკლავს ჟამის ღრეობა,

მემკვიდრე არის მისი ხსოვნა და მოგონება.

გრძნობებს რომ ფანტავ, რაღა გრჩება, ნეტავ, მარაგად,

შენ, საკუთარი სილამაზის მონადქცეულო?!

ხრიოკ უდაბნოდ რად აქციე რთველის ბარაქა

შენ, საკუთარი არსებობის მტერო წყეულო!

მთელი მსოფლიოს სამკაული შენა ხარ ახლა,

მხოლოდ შენ ძალგიძს გაზაფხულთან გაბაასება,

რად არ გაშინებს, თუ ნაყოფი კვირტშივე გახმა,

მშვენიერებას რატომ ფლანგავ, ძუნწო არსებავ?!

წუთისოფელი შეიბრალე, შენს მზეს რომ ფიცავს,

მაგ სილამაზეს ნუ დაუთმობ სამარის მიწას.

 

2.

 

როცა ორმოცჯერ დაიზამთრებს შუბლი მწყაზარი,

მაშინ ღაწვებიც დროის ხნულით ნაოჭდებიან,

ეგ სამოსელიც შეიქმნება ძონძი საზარი

და სილამაზის ნაფლეთები გამოჩნდებიან.

მაშინ გკითხავენ, რა უყავი სიტურფის სხივებს,

საით დამარხე წარსულ დღეთა საგანძურები,

შენ უპასუხებ: "სილამაზეს სამარედ მივეც

ეს ჩაცვინულნი თვალნი ჩემნი დატანჯულები".

შენი პასუხი შენს დაცინვად მოგეჩვენება,

არა სჯობია, მაშინ გქონდეს ყველგან სათქმელად:

"აი, ეს არის ჩემი შვილი, ჩემი მშვენება,

ჩემი სიბერის პატიება და გამართლება".

მემკვიდრე შეჰქმენ, რომ დაგიცხროს ეს იარები

და სიბერეში სიჭაბუკეს ეზიარები!

 

3.

 

სარკეში იგრძნობ - დროა უკვე გახდე მშობელი;

განმეორება საჭიროა ბუნების განძთა.

მოტყუებული რომ არ დაგრჩეს წუთისოფელი

და ვინმე ასულს არ მოაკლო დედობის განცდა.

ყველა ქალისთვის სანატრელი მამაკაცი ხარ,

ყველა ქალწული შემოგწირავს თავის მშვენებას,

მაგრამ საკუთარ სილამაზეს გაუტაცნიხარ

და არ გაფიქრებს შენი მოდგმის გადაშენება.

დედაშენისთვის წარსულ დღეთა სარკე შენა ხარ,

მას ნეტარ აპრილს გაუცოცხლებს სიყრმე შვილისა,

როცა შენს შუბლსაც ნაოჭებით ჟამი შელახავს,

მაშინ გაგიღებს შვილი სარკმელს სიყმაწვილისას.

უშვილ-უძირო თუ დარჩები მიუსაფარად,

მაგ შენ სახესაც შენთან ერთად მიწა დაფარავს.

 

4.

 

ჩემო მფლანგველო, რა მძარცველი გული გქონია,

რად გადაწყვიტე სილამაზის გაჩანაგება?!

მშვენიერება საკუთრება რატომ გგონია?

მშვენიერება მხოლოდ სესხად მოგცა განგებამ.

ლამაზო ძუნწო, საგანძური რატომ გაფანტე,

რაც მომავლისთვის საანდერძოდ გიძღვნა ბუნებამ!

ჩემო მევახშევ, სხვის ქონებას რატომ აბანდებ,

როცა სარგებელს არ იძლევა განძის ბრუნება!

თავადვე გწამლავს უსარგებლო ვაჭრობის შხამი,

საკუთარ თავის გასაძარცვად მართავ ბაზრობას,

მაგრამ დადგება საბოლოო განკითხვის ჟამი

და, ნეტავ, რითი გაამართლებ მაგ უაზრობას.

უმოდგმოდ ქრება სილამაზე, ვით მოჩვენება,

მომავლის შემქმნელს ჭირისუფლად რჩება მშვენება.

 

5.

 

ერთიმეორეს რომ მისდევენ დინჯი წუთები,

მშვენიერებას აყვავებენ გაშლილ ვარდებად,

მაგრამ მშვენება, დროის ხელით ნასათუთები,

დროის ხელითვე იღუპება და სამარდება.

უსასრულობის გზაზე მიჰქრის დრო უშფოთველი,

ზაფხულის დღეებს ზამთრისაკენ მიერეკება,

ყინვის საფარით იფარება მკვდარი ფოთლები,

ოდესღაც მწვანე ბუჩქნარები იქცნენ ეკლებად.

მაგრამ ზამთარშიც არ მოკვდება ჭრელი ზაფხული,

და ყვავილებიც იცოცხლებენ გამხმარ კონებად,

თუ შუშის კედლებს სურნელი აქვთ შემონახული,

როგორც ზაფხულის გახსენება და მოგონება.

იღუპებიან ზამთრის სუსხით ვარდის ფურცლები,

ვარდის სული კი რჩება მარად გარდაუცვლელი.

 

6.

 

სანამ შენს ზაფხულს ზამთრის ცივი ხელი გაგუდავს,

მაგ სილამაზით დაამშვენე თასი საბედო,

სიტურფის განძი მიაბარე სანდო საბუდარს,

მშვენიერებამ თავის მოკვლა რომ ვერ გაბედოს,

ვინ გაგამტყუნებს, სილამაზე რომ არ დანაცრო,

ხარკის გაღებას მშვენებისთვის ვინ არ ეცდება,

შენივ თავისთვის გააჩინე შენი სანაცვლო,

ათჯერ გამრავლდი, სიხარულიც გაათკეცდება.

ათი სიცოცხლე გაგიჩნდება ამოსარჩევად,

ბედით იქნები ათჯერ უფრო გატაცებული,

მაშინ სიკვდილის წასართმევი არრა დაგრჩება,

თუკი სიცოცხლე შვილს ექნება გადაცემული.

სიკვდილი აღარ მოგადგება თავის სანთლებით,

მემკვიდრეებად არ დაგრჩება მიწის მატლები.

 

7.

 

ხედავ მეწამულ განთიადის გასხივოსნებას?

ცამ მოახურა ანთებული რიდე ბუნებას,

მზის ჩირაღდანი გულს იტაცებს, როგორც ოცნება,

მიწაც შეჰყურებს უზენაეს დიდებულებას.

როდესაც მნათობს, ცის უმაღლეს წვერზე აყვანილს

შუადღისპირას შეეტყობა დავაჟკაცება,

მოკვდავთა მზერა მაინც მისკენ ილტვის თაყვანით,

მისი რონინი, ღვთაებრივი, გვყოფნის განცდებად.

მაგრამ როდესაც კაბადონი დაიბინდება

და მზე ბებერი ნაპრალებში კვდება წვალებით,

მაშინ არავის აგონდება მისი დიდება

და მზერას უკვე იტაცებენ სხვა მწვერვალები.

მალე ჩაქრება იმ მზესავით შენი მნათობიც,

რადგან უშვილოდ რჩები შენი უნიათობით.

 

8.

 

მუსიკის ხმების გაგონება რატომ განაღვლებს,

როცა თავად ხარ შენ მუსიკის გამომსახველი!

რატომ გაღონებს სიხარული, რაც სულს ანახლებს,

და ასე რატომ გახალისებს მწარე ნაღველი?!

როცა ერთმანეთს შეწყობილი ჟღერენ ჰანგები,

ტკბილხმოვანებით გული რად გაქვს ნაიარევი?

ალბათ ჰანგებში საყვედური გესმის განგების,

ქვეყანაზე რომ ასე კენტად დაიარები.

გესმის?! ნამდვილი ტრფიალია სიმების ხმაში!

ყური დაუგდე შეთანხმებულ ჟღერას სამხმიანს,

თითქოს დედ-მამას აჰყოლია პატარა ვაჟი

და შენს სასმენად ერთ სიმღერას შემოსძახიან.

"ვისაც არა სურს თავის ბედის სხვასთან გაყოფა,

ამ ქვეყანაზე მისი ყოფნა არის არყოფნა".

 

9.

 

გინდა, რომ ქვრივი ააშორო ცრემლსა და ნაღველს.

ცხოვრობ ეულად, სიმარტოვის სიმძიმე გაწევს,

მაგრამ თუ მოდგმა არ დასტოვე და ისე წახველ,

ერთ ქალს კი არა, მთელ ქვეყანას ჩააცმევ ძაძებს.

დაქვრივებული დედამიწა ვერ გადარჩება,

თუკი არავის უანდერძე შენი მშვენება,

ქალის ქვრივობას სანუგეშოდ შვილი დარჩება,

პირმშოს შეხედავს და ქმრის სახე მოეჩვენება.

არ იკარგება ქვეყნად ფული, ტრიალებს მხოლოდ,

რაც შენ დახარჯე, იგი სხვისი გახდა ქონება,

სილამაზეს კი, უნაყოფოს, ეღება ბოლო,

ნერგი თუ არ აქვს, აღარ რჩება არც მოგონება.

ის ვერასოდეს ვერ იქნება სხვისთვის იმედად,

ვინც დასაღუპად თავის თავიც კი გაიმეტა.

 

10.

 

სჯობს აღიარო, რომ არ გიყვარს ქვეყნად არავინ,

თუ დასაღუპად საკუთარი თავიც გასწირე,

ბევრმა გაჩუქა სიყვარული დაუფარავი,

მაგრამ შენ თვითონ ტრფობა არვის გაუნაწილე.

დაგუფლებია ბოროტების გრძნობა საზარი,

თითქოს გახარებს საკუთარი სულის გოდება,

გინდა დალეწო სილამაზის წმინდა ტაძარი,

შენი მარჯვენით განახლებას რომ ელოდება.

მაგრამ გონს მოდი, სიყვარული სამტრო რად არი?

სიძულვილი თუ არ განდევნე, ცოდვას დაიდებ,

დე, სულიც გქონდეს მაგ ლამაზი სახის სადარი

და, სხვა თუ არა, შენი თავი მაინც დაინდე.

ასე თუ წახველ, ჩვენს მომავალს რაღა დარჩება?

შვილი დასტოვე სილამაზის გადასარჩენად.

 

11.

 

დრო თუ გვაბერებს, დრო გვიბრუნებს ახალგაზრდობას,

როცა მოხუცი მამის გვერდით შვილი დადგება,

სიყმაწვილეში გაცემული ბოლოს ფასდება

და სიბერეში სიჭაბუკედ გამოგვადგება.

ესაა სიბრძნე წუთისოფლის და სილამაზე,

შთამომავლობის გამრავლებით მიწა მშვენდება,

ყველა შენსავით რომ მოიქცეს ამ ქვეყანაზე,

კაცობრიობა სამოც წელში გადაშენდება.

დაე, დაღუპვას ვინმე გონჯი ვერ გადაურჩეს,

ვინაც არ არის ღირსი, დარჩეს შთამომავალი,

შენ კი ბუნებამ უთვალავი გიძღვნა საუნჯე

და მოდგმისათვის საუკუნე მოგცა მრავალი.

ქვეყნის ბეჭედო, ამ სიბრძნეში ნუ დაეჭვდები

და გაამრავლე ქვეყნად შენი ანაბეჭდები.

 

12.

 

როცა საათის ხმა მომესმის, მარად უცვლელი,

და მზეს შევხედავ, მიმწუხრში რომ თავი დახარა,

როცა შევნიშნავ, როგორ დაჭკნენ იის ფურცლები

და თმებში როგორ ჩაქსოვილა ვერცხლის ჭაღარა,

როს ქვითინებენ ხეივნები ფოთოლმოცლილი,

სადაც მეცხვარეს იფარავდნენ ჩრდილები ხეთა,

და როცა ბალახს, შემოდგომის ცელით მოცელილს,

ზაფხულის ბალახს სასაფლაოს ფორანზე ვხედავ,

მე ჩამაფიქრებს ბედ-იღბალი შენი მშვენების,

დროის უდაბნო კიდევ ბევრჯერ მოსავლელია,

ხენი კვდებიან, როს ჰყვავიან ახალშენები,

როცა სხივები ენძელების მოსვლას ელიან.

ძვირფასო, ჟამის ულმობელი ცელი არ ცხრება,

მაგრამ დასტოვე მოდგმა დროის დასამარცხებლად.

 

13.

 

ვაგლახ! ამ ქვეყნად საუკუნოდ ვერ დასახლდები,

ამ საწუთროში დასრულდება შენი არსება,

მაგრამ აღსასრულს შეუპოვრად მაშინ დახვდები,

თუ შთამომავალს უანდერძე შენი მსგავსება.

მაშინ მშვენება, ზეცისგან რომ სესხად მოგეცა,

კი არ დაჭკნება, ხელმეორედ გაიკვირტება,

სიკვდილის მერეც შენი სული ფრთებს არ მოკეცავს,

და შენი შვილით უკვდავება დაგიმკვიდრდება.

თუ არ მივხედეთ ტაძრებიც ხომ დაიშლებიან,

გადიქცევიან უპატრონო ნასახლარებად.

ვერ გაუძლებენ ზამთრის დღეებს ქარიშხლებიანს,

სიკვდილისა და ბოროტების გასახარებლად.

და თუ სიცოცხლე გინდა გქონდეს დაუშრობელი, -

მამა ხომ გყავდა, შენც იყავი სხვისი მშობელი.

 

14.

 

სამყაროს ბედი ვარსკვლავებით ვერ შევიცანი,

და მაინც ვფიქრობ, მეც ვარ ერთი ვარსკვლავთმრიცხველი,

თუმცა ვერ ვიტყვი, მზე გველის თუ კუბოს ფიცარი,

ჭირი გაჩნდება თუ დადგება გვალვა ფიცხელი.

ხვალის ამინდის გამომცნობიც ვეღარ გავხდები,

არ ვიცი, რისი დღე დადგება, წვიმის თუ სეტყვის,

არ ვიცი, როდის დაემხობა მეფეთ ტახტები,

ვიცი, რომ ზეცა მომავალზე ვერაფერს მეტყვის.

მაგრამ მაგ თვალთა ვარსკვლავების კითხვა მინდება,

ვისწავლე კიდეც შიგ ფარული აზრის გარჩევა:

არ დაშორდება სილამაზე ჭეშმარიტებას,

სიკვდილის შემდეგ თუ სანაცვლოდ მოდგმა დაგრჩება.

თორემ იცოდე, შენი გრძელი დღე დამოკლდება,

ჭეშმარიტებაც სილამაზის გვერდით მოკვდება.

 

15.

 

როდესაც ვფიქრობ, ხანმოკლეა სრულყოფილება,

დრო რასაც შექმნის, თვითონ დროვე გააჩანაგებს,

ვინც კი ცხოვრების გამოფენას მოევლინება,

იმის ბედ-იღბალს ვარსკვლავების ძალა განაგებს.

დაბადებიდან ცა დაგვხარის, როგორც მცენარეს,

მესაფლავედაც ჩვენ იგივე ცა გვეგულება,

და სიჭაბუკით სავსე დღეებს, მოუსვენარებს,

ბოლოს ზამთრით და დავიწყებით შეცვლის ბუნება.

შენს ბედზე ვწუხვარ, რადგან ვხედავ ჟამი აფთრდება,

სურს, სიყმაწვილის საგანძური დაგიზიანოს,

დრო მუხანათი სადმე ღამით ჩაგისაფრდება,

რომ შენი ყრმობის გარიჟრაჟმა ვერ იმზიანოს.

და რადგან ვიცი შენს სიბერეს ვერ გადავიტან,

მე ჩემი ლექსით სიჭაბუკეს გამყნობ თავიდან.

 

16.

 

რადგან ვერ უძლებ ამ მუხანათ დროჟამთან ჭიდილს,

რადგან მშვენებას ემუქრება საფრთხე მარადჟამს,

სხვა იარაღით უნდა დაცვა უსუსურ ჩითილს,

თორემ ეს ლექსი არ ივარგებს ნამდვილ დარაჯად.

როცა ცხოვრების მწვერვალზე ხარ ახლა ასული,

მხატვრის ნახატმა ვერ ასახოს შენი მსგავსება,

ნერგს გაგიხარებს სიყვარულით ყველა ასული

და ქვეყნად შექმნის შენს სანაცვლო ცოცხალ არსებას.

შენი სიცოცხლე თუ დაიცვა შენმა მოდგმამა,

მაშინ ეგ სახე სრულყოფილი ძეგლად დაგრჩება.

დროის ფუნჯი და ჩემი ლექსი არ გამოდგება

შენი ნატიფი სილამაზის გადასარჩენად.

სხვა თუ შექმენი, ის გახდება შენი სახატე,

სხვამ რად დაგხატოს, შენი სახე თვითონ დახატე.

 

17.

 

როს წაიკითხავს ლექსებს, შენი დიდებით სავსეს,

შთამომავალი მატყუარა პოეტს მიწოდებს,

თუმც ეს სტრიქონი წარწერას ჰგავს საფლავის ქვაზე

და ღირსეულად ვერ გიმღერის, ღმერთმა იცოდეს.

მართლაც რომ ლექსი, შენი ღირსი, დამაწერია,

შენს სადიდებლად რომ მივუშვა რითმის სადავე,

შთამომავლობის მზერა, ვიცი, ალმაცერია,

იტყვიან: "ტყუის, ასე მხოლოდ ღმერთებს ხატავენ".

როცა ამ ფურცლებს ჟამი აქცევს პაპირუსებად,

ვიცი, ჩემს ლექსებს ბერიკაცის ჩმახვად ჩათვლიან,

მე მომაწერენ მაგ თვალების გაფირუზებას,

ზღაპრად ჩათვლიან, რაიც მართლა ზეცის მადლია.

მაგრამ თუ შენი ნაშიერი იცხოვრებს მაშინ,

მასშიც იცოცხლებ და ამ ჩემი რითმების ხმაშიც.

 

18.

 

ზაფხულის დილაც ვერ გახდება შენი სადარი,

მისი იერი შენს მშვენებას ვერ ემსგავსება,

მაისის კვირტებს აჩანაგებს ავი ავდარი,

ზაფხული გადის - ხანმოკლეა მისი არსება.

ცის კაბადონზე საზაფხულო მზე რომ მზიანობს,

მასაც ღრუბლებით დაუნდობლად ბურავს ბუნება,

რაა ისეთი ქვეყნად, დრომ ვერ დააზიანოს,

მარად ვის ძალუძს სილამაზის შენარჩუნება?!

მაგრამ ეს სახე არასოდეს დაიბინდება,

შენი ზაფხული არასოდეს არ გათავდება,

თვითონ სიკვდილმაც ვეღარ მოსპოს შენი დიდება,

რადგან, ძვირფასო, ჩემი ლექსი გიდგას თავდებად.

ვიდრე იცოცხლებს ქვეყნად მოდგმა, ღვთისგან შობილი,

მუდამ იქნები ჩემი ლექსით უკვდავყოფილი.

 

19.

 

დროვ ულმობელო, ისევ მიწას დაახრევინე

მისგან შობილთა მომავალი და სიჭაბუკე,

ლომი დაკოდე, ვეფხვს კბილები დაათხრევინე,

ფენიქსის გულიც მის საკუთარ სისხლში დაბუგე.

ატირე ზეცა, მზე აცინე ათასფერება,

ნება გაქვს მთელი დედამიწა ააქვითინო,

რაც გინდა უყავ წუთისოფლის ბედნიერებას,

ოღონდაც ერთი მძიმე ცოდვა არ ჩაიდინო:

მაგ ბებერ კალმით არ დახაზო სატრფოს მშვენება,

მის სილამაზეს ააცდინე ცელი ბუნების,

ნუღარ დააჭკნობს აწყვეტილი შენი ჭენება,

მომავალს დარჩეს, ვით ნიმუში დიდებულების.

მაგრამ თუ გინდა, შენი ცელით ყველა გათიბე,

ეს ჩემი ლექსი გადაარჩენს მის სინატიფეს.

 

20.

 

ბანოვანივით მშვენიერი შეგქმნა განგებამ,

ამიტომ ჩემთვის მეფეც ხარ და დედოფალიცა,

ქალივით სათნოვ, ნატიფი ხარ, ვით ქანდაკება,

მაგრამ ქალურად ორგულობის წესებს არ იცავ.

ნათელი მზერით თითქოს ოქროს ზღვაში დასცურავ,

ქალურ სიყალბეს მოკლებულან შენი თვალები,

მამაკაცები შეგხარიან მამაკაცურად,

გონდაკარგული გთავაზობენ გულებს ქალები.

ჯერ ქალად შეგქმნა, შეუყვარდი მერე ბუნებას

და, სამწუხაროდ, მამაკაცად გადაგაქცია,

თვითაც ქალია, ტრფობა როგორ გაემტყუნება,

მაგრამ ქალნი თუ ააშენა, მე დამაქცია.

და თუკი ქალებს უწყალობე, რაც რამ გებადა,

მე გრძნობა მომეც, მათთვის დაგრჩეს ღელვა ვნებათა.

 

21.

 

კარგო, იცოდე, იმ მეხოტბე პოეტს არ ვგავარ

ლექსში რომ უყვარს სილამაზის შეფერადება,

მზის სხივს რომ ხმარობს სატრფოს კაბის მოსაქარგავად,

მიჯნურის თვალებს რომ ადარებს ზეცის ნათებას.

მას შენი მზესთან შედარებაც არ ეძნელება,

შენთვის გასწირავს მარგალიტებს დასაგმობადაც,

რითმებს მოგაყრის ხან იებად, ხან ენძელებად,

ცისა და მიწის საგანძურებს გიძღვნის ნობათად.

თავდავიწყებით რომ არ გაქე, იქნებ გეწყინა?

ტრფიალს სიცრუე როგორ ვკადრო, რას ვემართლები?

მშვენიერი ხარ, მაგრამ, ვიცი, ისე ვერ ბრწყინავ,

ვით ცის შანდლებში ანთებული ოქროს სანთლები.

დე, სხვა პოეტმა ააქუხოს ლექსი ფინთიხად,

მე ფასს არ გადებ, - გასაყიდად როდი მინდიხარ.

 

22.

 

სარკის არ მჯერა, არ გაჩნდება თმაში ჭაღარა,

სანამდე შენში სიყმაწვილის თრთიან ფერები,

მაგრამ თუ ჟამმა ეს სპეტაკი სახე დაღარა,

სიკვდილს შევხვდები შენი ჭკნობით დანაბერები.

შენი მშვენება მინდა დარჩეს, როგორც ზღაპარი,

რა დამაბერებს, ჩემი ტრფობა შენი ხნის არი,

შენს მკერდში ჰპოვა ჩემმა გულმა თავშესაფარი

და შენი გულიც ჩემი მკერდის გახდა ხიზანი.

თავს ნუ დაღუპავ, რომ სიტურფე, მზის სადარები,

გადამირჩინო და უდროოდ არ მისცე მიწას,

მეც შენი გული ხელისგულზე მაქვს ნატარები

და ვუფრთხილდები, ვით პატარას მზრუნველი ძიძა.

შენც დანაცრდები, ჩემი გრძნობა თუ დასამარდა,

გული მაჩუქე, ნაჩუქარი აღარ წამართვა.

 

23.

 

ესაა ბედი ახალბედა მსახიობისაც -

მღელვარებისგან თავის როლის გადავიწყება,

განრისხებული, აღშფოთებით დაღლილობისას

ხმას ვერ გაიღებ, სანამ სული არ ჩაგიცხრება.

მეც ასე ვდუმვარ, როცა გიმზერ, ჩემო საუნჯევ,

ვერ მოვახერხე შენთვის ჩემი გრძნობის ჩვენება,

მოზღვავებული სიყვარული ისე მამუნჯებს,

რომ სიყვარული, ალბათ, არც კი დამეჯერება.

დე, ლექსმა გითხრას, რომ ტრფიალის ცეცხლი მედება,

მუნჯმა სიტყვებმა, უკვე ჩემგან გამიჯნულებმა,

თუ სიყვარულით დამილოცავ შემოქმედებას,

ის მოგიყვება ჩემი სულის გამიჯნურებას.

თუკი ისწავლი ჩემი მუნჯი სიტყვის წაკითხვას,

მაშინ თვალებით გაიგონებ, სატრფომ რაც გითხრა.

 

24.

 

მხატვრებად იქცნენ ეს თვალები, გნახეს ასული

და მკერდში ფუნჯით ჩამახატეს შენი სურათი.

ჩემი სხეულის ჩარჩოში ხარ ახლა ჩასმული

და შიგ დარჩები თვით სიცოცხლის დასასრულამდე.

მხატვარს შემხედე, მე ვარ შენი გამომკვეთელი,

დღეს ჩემი მკერდის სახელოსნოს ეგ სახე შვენის,

გულში დავუთმე შენს სახებას მთელი კედელი

და მკერდს სარკმლებად დავუყოლე თვალები შენი,

ჩვენი თვალები ერთმანეთის ვალში არ რჩება,

ჩემმა თვალებმა შენ დაგხატეს ათასფერებად,

შენი თვალები გამომადგა მკერდის ფანჯრებად.

შიგ მზეც შემოდის შენი სახის მოსაფერებლად.

თვალებმა მაინც სამსახური ვერ გამიწია,

სახეს ხატავენ, გულისა კი არა იციან.

 

25.

 

ვინაც ბედნიერ ვარსკვლავზეა დაბადებული,

დე, ახარებდეს დიდკაცობის დიდი წოდება,

თუმც არაფერი ქვეყნად არ მაქვს საბადებელი,

მე სიხარულში მაინც ვერვინ გამიტოლდება.

ტახტის მონა და მოყვარული ლხენით ინთება,

თუ მოახერხა მეფის გულში დასადგურება,

მაგრამ ასევე მალე კვდება მისი დიდება,

ერთი მრისხანე გამოხედვით განადგურდება.

სახელგანთქმული და ცნობილი მხედართმთავარი,

თუკი ოდესმე მოესწრება ბრძოლის წაგებას,

ვინ გაიხსენოს მისი დაშნის ძველი ჯავარი,

ვინ ააცილოს დამარცხებულს ლანძღვა-ძაგება.

მე კი წოდებას ვინ წამართმევს კუბოს კარამდის,

მიჯნური მყავს და მიჯნური ვარ აწ და მარადის.

 

26.

 

ჩემო მეუფევ, ვიდრემდისაც სული შემრჩება,

მე, ქედმოხრილი, შენი მონის უღელს ვატარებ

და ახლა შენთან ამ სტრიქონებს ვგზავნი ელჩებად,

სიყვარულს ვატან, ნიჭი ვეღარ გამოვატანე.

თუმცაღა ვიცი, ეს ლექსები, ფეხშიშველები,

ვერას იტყვიან შენს საკადრისს შენთან წამოსვლით,

მაგრამ მე მჯერა, რომ უბადრუკს წამეშველები

და გონებაში შემიმოსავ ელჩებს სამოსით.

თუკი ოდესმე ბედის ვარსკვლავს მოვაგონდები,

თუკი შენს უღირსს გამითენდა დილა კეთილი,

ჩემი ლექსები აღარ მოვლენ შენთან გოდებით,

აღარ იქნება ტრფობა სამოსჩამოფლეთილი.

ჩემს სიყვარულზე შემოძახილს მაშინ გავბედავ,

ჯერ კი ჩუმად ვარ, სანამ ბედი მიჩანს ავბედად.

 

27.

 

როცა დაღლილი ჩემს სასთუმალს თავს შევაფარებ,

როცა სხეული, დაქანცული, მისახედია,

გონება ჩემი მაინც შენზე ფიქრს შემაპარებს

და სანეტარო ოცნებაში ვიწყებ ხეტიალს.

ჩემი ფიქრები ამ წანწალით ვეღარ დაღლილან,

შენსკენ მოდიან მომლოცველად, როგორც მწირები,

თვალგახელილი ბნელეთს ვხედავ, ბრმათა სახილავს,

შენზე ვკაეშნობ, ყოველღამე შენ გეწირები.

რადგან გონებას შენზე ფიქრი არა სწყინდება,

შენი აჩრდილი მოადგება უცებ სასთუმალს,

მოადგება და ალმასივით გამობრწყინდება

და ბნელი ღამეც გაიღიმებს ახალგაზრდულად.

დღისით დაქანცულს ღამე მწამლავს ფიქრების შხამით,

არ მიწერია მოსვენება დღისით და ღამით.

 

28.

 

ალბათ, დაღლილი ვეღარაფრით ვერ მოვისვენებ,

არ მეღირსება დამშვიდება, ალბათ, აროდეს,

დღე - შრომით მქანცავს, ღამე - თვალებს ცრემლით მისველებს,

მარად ტანჯული სული ჩემი როსღა ხარობდეს.

დღესა და ღამეს ერთმანეთის მტრობა აღარ აქვთ,

ჩემს საწამებლად გადაიქცნენ ძმადნაფიცებად,

დღისით და მზისით - მძიმე ჯაფამ გული დაღარა,

ღამის წყვდიადში - უშენობით სული იცლება.

რადგან დღე-ღამეს ჩემი ტანჯვა აღარ მოსწყინდა,

დღეს ვეუბნები, რომ შენა გგავს ზეცის ფერია,

ღამეს ვარწმუნებ, როცა მინდა მისი მოსყიდვა,

რომ ვარსკვლავებსაც ჩემი სატრფოს თვალთა ფერი აქვთ.

დღე კვლავ მაწამებს, ჩემსკენ ვეღარ გადმოვიბირე,

და მწუხრი ისევ მწუხარებით ტანჯვას მიპირებს.

 

29.

 

როცა მღალატობს საწუთრო და ბედი მზაკვარი,

როცა დავტირი განდეგილი ამ სიმარტოვეს,

როცა ვხედავ, რომ აირია ჩემი გზა-კვალი,

ცას შევჩივი, რომ ვარსკვლავებმა ასე დამტოვეს,

იმედით სავსე ადამიანს შურით შევყურებ,

გული მწყდება, რომ უმეგობროდ ვარ გაძარცული,

ხელოვნებაში ვეხარბები სხვის ნაფეხურებს,

ზოგის აწმყო მაქვს სანატრელი, ზოგის წარსული,

მაშინ, ძვირფასო, შენი სახე მომაგონდება

და, გალაღებულს, უბადრუკი ფიქრის შემრცხვება,

საგალობელად გადიქცევა ჩემი გოდება.

და ოცნებები ფრთას გაშლიან ცაში მერცხლებად.

ასე ფიქრებში შენი სახე თუ შემეფეთა,

რა ბედენაა მაშინ ჩემთვის განძი მეფეთა.

 

30.

 

ფიქრთა სამსჯავრო როს მოუხმობს დღეებს გარდასულს,

ყმაწვილკაცობა დაკარგული მომაგონდება,

ვიგონებ წუთებს, განუქარველ დარდით დაღდასმულს,

და ჩემთვის ძვირფასს აჩრდილებზე ვიწყებ გოდებას.

თვალნი დამშრალნი ივსებიან ცრემლით მდუღარით,

მეგობრებს ჩემსას რომ ახურავთ კუბოს ფიცარი,

მიწაზე დავრჩი, სიყვარულის ფიქრით მწუხარი,

მიწამ წაიღო სახელები დასაფიცარი.

და მეც ნაღველი გარდასული ისევ მანაღვლებს.

ძველი დარდებით დაკოდილი რამ დამამშვიდოს?!

სულის ჭრილობებს, მოშუშებულს, ისევ ვანახლებ,

საფლავს წასულნი კვლავ გამიხდნენ საპანაშვიდო.

მაზრამ როდესაც გულმოკლული შენს სახეს ვხედავ,

ვეღარ კაეშნობს კაეშანი გარდასულ დღეთა.

 

31.

 

შენი მკერდიდან მესმის სხვათა გულების ფეთქვაც,

მე შენში ვხედავ ჩემს წინანდელ მიჯნურთა სახეს,

შესანდობარი მეგობართა მინდოდა მეთქვა,

მაგრამ წარსულნი შენში მკვდრეთით აღმდგარნი ვნახე.

სამგლოვიარო ცრემლი ღვარად დამიქცევია,

მეგონა მათი საფლავები ხავსმა დაფარა,

მაგრამ ცხედრები სიკვდილს ისევ გამოჰქცევიან

და შენი მკერდი დახვედრია თავშესაფარად.

დღეს ჩემს მიჯნურთა სასაფლაო მხოლოდ შენა ხარ.

შენშია ჩემთვის მათი ხსოვნა და მოგონება,

რაც მე წამართვეს, თურმე შენთვის შემოენახათ,

შენ ჩაგაბარეს გაძარცული ჩემი ქონება.

ყველა შენშია, ვინც ოდესმე ვრაცხე მშვენივრად

და მეც - იმათი საკუთრება, მხოლოდ შენი ვარ.

 

32.

 

როცა ვიქნები საუკუნო ძილით მძინარი,

სიკვდილის ფერფლი დააყუჩებს სულის გოდებას,

მერე თუ შეგხვდა ჩემი ლექსი ნაცოდვილარი,

შენი მიჯნურის სტრიქონები მოგაგონდება.

მათ შეადარებ, რასაც შექმნის ახალგაზრდობა,

მიხვდები მაშინ - არც კი ღირდა შესადარებლად,

მაგრამ, ძვირფასო, ჩემი ლექსი იმით ფასდება,

რომ მარადიულ სიყვარულის ცეცხლს ატარებდა.

იფიქრე, რომ არ ჩამქრალიყო ჩემი ცხოვრება,

რომ არ გაესწრო აწყვეტილი დროის ჭენებას,

ჩემი ლექსები იქცეოდნენ წინამძღოლებად,

ახალ სტრიქონებს აანთებდა შენი მშვენება.

მაგრამ გახსოვდეს, სიცოცხლისგან ვარ გამიჯნული,

ახლებში რითმა დააფასე, ჩემში - მიჯნური.

 

33.

 

ათასი ლურჯი რიჟრაჟი მაქვს მოსაგონები,

მთის მწვერვალები - ზეცისაკენ ატყორცნილები,

მნათობის ოქროს ბაგეები - ველს ნაკონები,

და წყაროები - მზის სხივებით დაკოცნილები,

მაგრამ ხანდახან იბურება ზეცის ტატნობი,

შავი ღრუბელი ეხურება ციურ მშვენებას,

მაშინ ცოდვიან დედამიწას სტოვებს მნათობი

და დარცხვენილი დასავლეთში ჩაესვენება.

ერთხელ, ცისკარზე ჩემმა მზემაც გამოაშუქა

და გულდაკოდილს გამიბრწყინა შუბლი მეფურად,

მაგრამ დიდება ბედისწერამ წამით მაჩუქა,

ჩემი მნათობი ლეგა ნისლმა ისევ შებურა.

უსხივოდ დავრჩი, არ ვუჩივი მაინც ბუნებას,

მიწის მზე რაა, თუკი ზეცის მზეც იბურება.

 

34.

 

რადგან შევიტყვე, რომ მზიანი დარი გვეწვია,

უმოსასხამოდ გამოველ და გავყევ გზა-შარას,

მაგრამ ღრუბელი ქარწვიმებით წამომეწია

და შენი სახეც, მშვენიერი, ნისლმა წაშალა.

თუმცა ბურუსში შენმა სხივმა გამოიარა,

შემიშრო სახე, დაკოდილი წვიმის ღარებით,

რა მალამოა, რაიც მხოლოდ არჩენს იარას,

მაგრამ ტკივილს ვერ გაიყუჩებ მისი ხმარებით?!

რას მარგებს ახლა, თუკი გული შენც გეკოდება,

მონანიება შენი შვებას ვით შევადარო?!

რა ბედენაა მუხანათის მწარე გოდება,

მისი ნახმლევი თუ ჯვარივით უნდა ვატარო?!

მაგრამ, დაღვრილი მარგალიტად, ცრემლი ნეტარი,

არის განწმენდა ყველა ავი ნამოქმედარის.

 

35.

 

კარგო, ნუ ნაღვლობ, შენი ცოდვა ნუ შეგაწუხებს,

ვარდს ეკალი აქვს, ჩქერებს ქვები გამოჰყვებიან,

მზე და მთოვარე შეუბოჭავთ ღრუბლის მარწუხებს

და ხეთა კვირტებს ჭიაღუა დამოყვრებია.

არავინ იცის უცოდველი ქვეყნად არსება;

ესეც ცოდვაა, მოღალატე რომ მეცოდები,

ლექსით რომ ვცდილობ შენი ქცევის შელამაზებას,

ცოდვად რომ ვიდე გამართლება შენი ცოდვების.

მე, ბრალმდებელი, შენს დამცველად გადამაქციე,

მამართლებინებ ავხორცობას - ჩადენილს გუშინ,

როს სამსჯავროზე მე ვამტყუნებ ჩემივ საქციელს,

ამ დროს ტრფობა და სიძულვილი იბრძვიან გულში

ცოდვას რომ ვიდებ, დასანდობი, ალბათ არცა ვარ.

ყაჩაღს ვემხრობი, ვინც დამეცა გასაძარცვავად.

 

36.

 

დროა დავშორდეთ, გვეყო ერთად რაც კი ვიარეთ!

ფიქრით კი გულში სამუდამოდ ჩაგისახლდები,

ჩემი ცოდვები შენ თუ აღარ გაგიზიარე,

ჩემი სირცხვილის მონაწილე აღარ გახდები.

ერთი გრძნობა გვაქვს ჩვენ ორივეს ნასათუთები,

მაგრამ ორივეს საკუთარი დაგვაქვს ვარამიც,

ჩვენ იგივე ვართ, მაგრამ ტრფობის წმინდა წუთები

ჟამთა სიავეს არ დარჩება მოუპარავი.

დღეიდან შენი შეხვედრისას ვეღარ ვილაღებ,

ვეღარ გავბედავ შენთვის ხელის გამოწოდებას,

შენც უცნობივით ჩამიარე, თუ დამინახე,

სახელი რომ არ შეგიბღალოს ჩემმა ცოდვებმა.

ეს მსხვერპლი იყოს ჩემი გრძნობის გამომსახველი,

შენც ჩემი ხარ და ჩემი არის შენი სახელიც.

 

37.

 

როგორც ალაღებს მოხუც მამას შვილის მარდობა,

ღირსებით სავსე მისი ყრმობის დღენი მჩქეფარე,

მეც არად ვიჩნევ ბედისწერის უკუღმართობას,

რადგან ნუგეშად შენს დიდებას ამოვეფარე.

შენი ნიჭი თუ გვაროვნება, მშვენება შენი,

ან თანშობილი სხვა სიკეთე თუ რამ გქონია,

ყოველი მადლი ბუნებისა გვირგვინად გშვენის,

და მეც ეგ შენი ღირსებები ჩემი მგონია.

მაშ გლახაკივით ქვეყნად რატომ მიმოვეხეტო,

თუ კი შენს ჩრდილში ეს გვემული სული მშვიდდება,

ხომ შემიძლია შენს სიმდიდრეს ჩემად შევხედო,

თუ მაგ დიდების ნარჩენებიც მყოფნის დიდებად.

თუკი განგება შენთვის მეტის მოძღვნას ეცდება,

ბედნიერება ჩემი მაშინ გაათკეცდება.

 

38.

 

ნუთუ ჩემს მუზას შთაგონებად სხვა რამ ენება,

როდესაც ლექსი სუნთქავს შენი სათნო სახებით,

თუმც რა სინდისით შევურაცხვყო შენი მშვენება,

უხეშ ქაღალდზე თვითნებური გადმოსახლებით?

შენს თავს უმადლე, თუ მეღირსა შენი წყალობა,

თუ ჩემი ლექსი შენი ქების ღირსად ჩავთვალე

ალბათ მუნჯებიც ახერხებენ შენზე გალობას,

რადგან შენა ხარ შთაგონების წმინდა სათავე.

მელექსეთათვის დღეს მეათე მუზა შენა ხარ,

წინანდელ მუზებს აღარავინ აღარ იგონებს,

საუკუნეთა ქარტეხილი ვეღარ შელახავს

შენი მშვენების სადიდებლად ნაწერ სტრიქონებს.

საუკუნეებს ჩემი ლექსი როცა გასცდება,

შენ იდიადებ, მე კი შრომა დამიფასდება.

 

39.

 

შენი ღირსების ქებათ-ქება გამიჭირდება,

რადგანაც ჩემი ნაწილი ხარ განუყოფელი,

რაში მჭირდება საკუთარი სულის დიდება,

თავი რად ვიქო მთელი ჩემი წუთისოფელი.

ამიტომ მინდა გავიყაროთ, გავხდეთ უბრები,

მინდა შორიდან დავინახო შენი მშვენება,

შენს ღირსებაზე მთელს ქვეყანას ვესაუბრები,

შენი სიშორე შენს ქებაში შემეშველება.

ამ განშორებით გულმოკლული მე არ ვიქნები,

ეს სიმარტოვე სატანჯველად მე არ მექცევა,

მე უშენობას შემივსებენ შენზე ფიქრები,

ვიცი, შევიძლებ ოცნებებით თავის შექცევას.

განშორებისთვის საყვედური მაინც არ მითხრა,

მე უკეთ ვუმღერ შენს მშვენებას, როცა გაღმით ხარ.

 

40.

 

ერთად წამართვი ყველა გრძნობა, თუკი გწადია,

ამითი მაინც არაფერი შეგემატება,

წაურთმევლადაც შენი არის, რაც მაბადია,

რადგან მთლიანად შენ გეკუთვნი, ჩემო ხატებავ.

თუ სიყვარულმა გიკარნახა ჩემი გაძარცვა,

მადლობას გეტყვი, სულში ასე რომ ითარეშე,

მაგრამ, ვაითუ თავს იტყუებ ტრფობის ტაძართან

და გულს მიქურდავ ჭეშმარიტი გრძნობის გარეშე.

შენდობას გეტყვი, მშვენიერო ჩემო მძარცველო,

სულით ღარიბი ბოლომდე რომ გამაღატაკო,

მაგრამ მე მიჯობს გულახდილმა ზიზღმა გამცელოს,

ვიდრე მიჯნურის უსამართლო წყენამ დამდაგოს.

მოხიბლული ვარ და სიავეც აღარ მაძრწუნებს,

კიდეც რომ მომკლა, შენს მტრობაში ვერ დამარწმუნებ.

 

41.

 

შენი ცოდვები, თავგასული შენი ანცობა,

როცა დროდადრო ჩემთვის გრძნობას ვეღარ იმეტებ,

ეპატიება შენს მშვენიერ ყმაწვილკაცობას,

ყოველდღიური ცთუნებებით სავსე იმედებს.

გეტრფიან, რადგან კარგი ხარ და კეთილშობილი,

მოგერიება შემოტევის გიმძიმთ ლამაზებს,

ვიცი ვერ შეძლებ უარის თქმას ქალის შობილი,

თუ თვითონ ქალი საკუთარ თავს შემოგთავაზებს.

ვაგლახ, შენ ჩემი სამფლობელოც აღარ დაინდე,

ვეღარ ალაგმე ჟინი შენი ყმაწვილკაცური,

ისე გალაღდი, ჩემს მიმართაც ვერ ირაინდე

და ასე გატყდა ორი ფიცი, დღემდე დაცული:

მან მიღალატა, ვისაც სატრფოდ ვთვლიდი ამდენ ხანს,

და შენც ვერ ასცდი სამეგობრო ფიცის გატეხას.

 

42.

 

ის რომ შენია, ეს მე ახლა ნაკლებ მაღონებს,

თუმც გაგიტყდები, მისი ტრფობა მწვავდა თავიდან,

შენ რომ მისი ხარ, ეს ვარამი მაცლის ძალ-ღონეს,

რადგანაც ვიცი, უშენობას ვერ გადავიტან.

მაგრამ ორივეს გამართლებას მაინც მოვნახავ:

ის შეიყვარე, რადგან იცი, მეც ის მიყვარდა,

მან შეგიყვარა რადგან ჩემი გრძნობის მონა ხარ,

და მანაც ტრფობა ორგულობით გადამიხადა.

მე თუ დაგკარგე, შენ ხომ ჩემმა სატრფომ მოგძებნა,

ის თუ დავკარგე, ამითი ხომ სატრფო შეგძინე

და, რადგან გახდით ერთმანეთის გულის ოცნება,

მიჯნურობაში უკვე არც ერთს არ შეგეცილეთ.

მაგრამ მე დაშენ ხომ ერთი ვართ, არ გავყოფილვართ,

მაშ, მისი სატრფო, მეგობარო, კვლავ მე ვყოფილვარ.

 

43.

 

როს თვალებს ვხუჭავ, თვალხილული ვხდები მაშინვე,

დღისით ვბრმავდები, როცა ვუცქერ ამ საუკუნეს,

დაძინებისას შუაღამე აღარ მაშინებს, -

შენ მეზმანები და ეგ შუქი ფანტავს უკუნეთს.

ბნელსაც ანათებს შენი ლანდის გამოცხადება,

ღამის აჩრდილნიც შენს სხივებში ჩანან მზესავით,

დღისით კი, ალბათ, მზესაც ჯაბნის შენი ხატება,

ამ მიძინებულ თვალთათვისაც შუქის მთესავი.

გავიღვიძებ და უსინათლოს დამაქვს ოცნება, -

დღის სინათლეზე დავინახო შენი დიდება,

ბნელს რომ ანათებს შენი ლანდის გასხივოსნება,

შენი მშვენების აჩრდილიც რომ არ იბინდება.

დღე მიბნელდება, თუ ვერ გნახე სადიადებლად.

და ღამეები გადამექცნენ განთიადებად.

 

44.

 

ერთხელ ფიქრად რომ გადაიქცეს ჩემი სხეული,

ვერ დაგვაშორებს ჩვენ ერთმანეთს ზღვა თუ ტრამალი,

ვერ მომქანცავენ გზები გზებზე გადახვეული

და უცხო მხარეს უმალ შენთან მოვალ ფრთამალი.

ფიქრი რომ ვიყო, სულ ერთია სადაც ვიქნები,

თუ გინდა შენს თავს მაშორებდნენ მთა და მინდვრები,

ზღვასა და ხმელეთს არ უფრთხიან ლაღი ფიქრები,

გაფიქრება და - სადაც გინდა გადაფრინდები.

ერთი დარდი მკლავს - ვიცი, ფიქრს ვერ დავემსგავსები,

შორით წასულო, ფრთები შენთან ვეღარ გამაჩენს,

წყლისა და მიწის ნაერთი ვარ ჩემი არსებით

და მოვალე ვარ დავმორჩილდე დროის განაჩენს.

რადგან მიწა ვარ, ცად ვერ ავალ, სევდით დაღლილი,

რადგან წყალი ვარ, წყლად დავრჩები, ცრემლად დაღვრილი.

 

45.

 

ჰაერი წმინდა, ცეცხლი წმინდა, - ორი კავშირი

გამომიგზავნე, ვით მუდმივი ორი მსახური.

შენ შემოგწირე სანახევროდ სული დაშლილი:

ჰაერი ფიქრად, ცეცხლი ვნებად გარდასახული.

როცა ორივეს შენ გიგზავნი ტრფიალის ელჩად,

ვგრძნობ, ჩემი სულის ნახევარი როგორ მომაკლდა,

სიცოცხლის ოთხი კავშირიდან ორიღა შემრჩა

და გაძარცული დავემსგავსე ნამდვილ მომაკვდავს.

ასე მგონია ბედი შავად გამმრუდებია,

თქვენც, დარჩენილო იმედებო, ჩანხართ ობლებად,

მაგრამ ელჩები შორეთიდან კვლავ ბრუნდებიან,

ჩემი მიჯნურის კარგად ყოფნის მახარობლებად.

ვლაღობ, დაბრუნდნენ, აღასრულეს თავის მიზანი,

მაგრამ, ვაგლახ, რომ ხვალ ორივეს გამოგიგზავნი.

 

46.

 

ჩემს გულს და თვალებს ერთმანეთში დიდი ომი აქვთ,

მეტოქეებმა ვერ შეიძლეს შენი გაყოფა,

ჩემმა თვალებმა რომ გიმზირონ - გულს არ სდომია,

გულს კი თვალები უკრძალავენ შენთან ლაღობას.

გულმა ისურვა შენი სრული დასაკუთრება,

რამეთუ გულის ცხრაკლიტულში ხარ ჩაკეტილი,

თვალნი თვალს თვლიან მაგ მშვენების ნავსაყუდრებად,

რადგან თვალებში ჩანს ეგ სახე გამოკვეთილი.

ამ სამსჯავროზე მოსამართლედ დადგა გონება

და მოდავენი უკვე დავით აღარ სცოდავენ,

შენი მშვენება განაწილდა, როგორც ქონება,

და მესაკუთრედ აღიარეს ორივ მოდავე:

ჩემს თვალებს ერგო ეგ თვალები მარად მნათები,

გულს საკუთრებად დარჩა შენი გულისნადები.

 

47.

 

ჩემს გულს და თვალებს ერთმანეთში აღარ აქვთ მტრობა,

დამეგობრდნენ და ძველი შუღლი არ აგონდებათ,

ხან თვალებს უნდათ მაგ უებრო მშვენებით თრობა,

ხან გული იწყებს უშენობით ოხვრა-გოდებას,

და თუკი თვალებს წარმოუდგა შენი ხატება,

გულიც ესწრება ამ სანატრელ წუთებს მზიანებს,

თუ სიყვარულით თვითონ გული გეღაღადება,

ამ ნეტარებას გული თვალებს გაუზიარებს.

ხან თვალით გიმზერ, ხან კი გულით: რატომ გეძიო,

გინდ შორს წახვიდე, მაინც ჩემთან რჩები მარადჟამს;

საით გამასწრებ, რომ ოცნებით ვერ დაგეწიო,

ჩემი ოცნება ხომ მარადის გიდგას დარაჯად.

როცა ვიძინებ, შენი სახე თვალთ მეხატება,

გულსაც აღვიძებს ღამით შენი გამოცხადება.

 

48.

 

როცა შორს მივალ, საგანძურის მალვას ვუნდები,

მშვიდად ვიქნები, რადგან განძი სკივრში იდება.

მიყვარს, როდესაც მოგზაური შინ დავბრუნდები

და ხელუხლებლად მხვდება ჩემი ავლადიდება.

მაგრამ ძვირფასო, როგორ შევძლო შენი შენახვა?!

თუმც მირჩევნიხარ უძვირფასეს თვალ-მარგალიტებს,

ჩემი ლხენა ხარ, ჩემი დარდიც ახლა შენა ხარ,

გტოვებ და ვიცი, ავაზაკებს ვერ აგარიდებ.

შენს დასამალად თავშესაფარს დიდხანს ვეძებდი,

მკერდში დაგმალე, სანდო სკივრად სხვა რა ვინატრო,

შიგ ხან ნებივრობ, ხან წახვალ და გადიხვეწები,

ან იქნებ ვცდები და ჩემს გულში არც კი ბინადრობ.

მოგიპარავენ, მე ხომ ვიცი ქვეყნად რა ხდება,

შენ თუ გიხილა, ანგელოსიც ქურდი გახდება.

 

49.

 

იმ დროისათვის, - თუ ოდესმე შევესწარ იმ დროს,

თუ ჩემი ნაკლი შესამჩნევი გახდა შენთვისაც,

თუ შენი გრძნობაც მიღალატებს და გულიც მიმტრობს,

ტრფობის აღსასრულს ეგ გონებაც თუ შეეთვისა.

იმ დროისათვის, თუ ოდესმე ჩამივლი ცერად,

თუ დღევანდელი სიყვარული იქცა მზაკვრობად,

თუ გულცივობით შეგეცვალა მზიური მზერა,

თუ გამართლებაც მოუნახე გრძნობის გაქრობას,

იმ დროისათვის დღესვე ვსწავლობ ტანჯვის ატანას,

და რადგან ვიცი ფასი ჩემი ზნის და უნარის,

მზად ვარ საკუთარ განაჩენის გამოსატანად,

რომ ხალხის თვალში შენ არ დარჩე გასამტყუნარი.

შენი ღალატი არ დამრჩება ალბათ იარად,

რადგან მე ტრფობის ღირსი არა მაბადია რა!

 

50.

 

რა უმოწყალოდ გამწყრომია ბუნების მადლი,

სხეული ჩემი დაუქანცავს გზასაც სრულიად,

შენს თავს მაშორებს დაძლეული ყოველი ადლი

და ვიცი ეს დღე ხეტიალის დასასრულია.

ჩემი ცხენიც ხომ მერანია, როცა მხნედ არი,

ახლა კი უმძიმს ჩემი სევდის ამოდ ტარება,

იცის აღარსად მიიჩქარის მისი მხედარი,

რადგან უშენოდ არ არსებობს გამოდარება.

ცხენს არ აღელვებს, როცა რისხვის ნაპერწკლებს ვკვესავ,

ხმასაც არ იღებს, ფერდში დეზი თუ არ ესობა,

და როს, ჟამიჟამ, აღმოხდება მწუხარე კვნესა,

ჩემს დაჭრილ სულსაც დაეტყობა უარესობა,

რადგანაც ვიცი, რას მაუწყებს პირუტყვი ამ ხმით:

"წინ ნაღველი და სიბნელეა, მზე დარჩა გაღმით".

 

51.

 

თუმც მიჩანჩალებს ჩემი ცხენი, არ ვსაყვედურობ,

აღარ სჭირდება ჩემს ბედაურს ფრთებად ქარები,

იცის არსაით მივიჩქარი საუბედუროდ.

შენგან მივდივარ, შენსკენ ხომ არ მოვეჩქარები?!

დაბრუნებისას მომინდება ლაღი ჭენება,

ალბათ, ვინატრებ ქარიშხალმა რომ დაუბეროს,

მაშინ შურდულიც, ალბათ, ზანტად მომეჩვენება

და მომინდება ცეცხლოვანი რაში უბელო.

თუმცა ჩემს სურვილს ვერ გაასწროს თვითონ პეგასმა,

ჩემი სურვილი, ვიცი, გზაში არ დამაყოვნებს,

თუკი სიყვარულს უფრთამალეს რაშად შევკაზმავ,

მე ჩემი ცხენის ჯალაგობაც არ დამაღონებს.

თუ ფეხს ითრევდა, როს ვტოვებდი ძვირფას მეგობარს,

ახლაც იაროს, მე ტრფიალის ფრთებიც მეყოფა.

 

52.

 

იმ მდიდარს ვგავარ, საგანძურს რომ თავზე აკვდება,

თანაც ყოველ ჟამს შეუძლია სკივრის გაღება,

მაგრამ სიხშირით ნეტარება რადგან ბლაგვდება,

თავს იკავებს და თავდაჭერა ეამაყება.

დღესასწაულიც გვხიბლავს თავის იშვიათობით

და ამიტომაც მობეზრება აღარ უქადის,

არც გულქანდაში აასხამენ ალმასს ათობით,

რომ ამ სიხშირით არ დაკარგონ ეშხი გულქანდის.

ჩვენ რომ გვაშორებს დრო, იმ მდიდრის სკივრს ედარება,

ამიტომ, ვიცი, არასოდეს არ მომწყინდები,

და არ არსებობს უმაღლესი სხვა ნეტარება,

როცა უეცრად შენ ჩემს თვალწინ ამობრწყინდები.

ჩემდენ სიხარულს ქვეყანაზე ნეტავ ვინ იტანს: -

შენთან ყოფნითაც ვნეტარებ და მოლოდინითაც.

 

53.

 

ნეტავ ვიცოდე, რისგანა ხარ ნაქანდაკარი,

ძეხორციელს ხომ მხოლოდ ერთი ჩრდილი დაყვება?

არავის ახსოვს საოცრება, ალბათ, ამგვარი -

შენ რომ უთვალავ ჩრდილად დაგდევს შენი სახება.

შენი მნახველის მზერას აღარ ელამუნება

დღეს ადონისის წმინდა სახე, მხატვრის ნათალი,

თითქოს ელენეს დააფრქვია მადლი ბუნებამ,

მაგრამ შენა ხარ ელინური მისი ბადალი.

გაზაფხულზე რომ ვერ შორდება თვალი განთიადს,

შემოდგომაზე რომ გვიტაცებს უხვი ბარაქა,

ეს ყველაფერი შენი სახის მკრთალი ლანდია,

თვითონ მშვენებაც შენს სიტურფეს მაინც არა ჰგავს.

შენ გარეგნობას მოსახელე ბევრი ჰყოლია,

შენი გული კი, ჯერ არავის გამოჰყოლია.

 

54.

 

მშვენიერება კიდევ უფრო მშვენიერდება,

ჭეშმარიტება თუკი ამკობს ძვირფას ვარაყად,

ყვავილთა შორის ღირსეულად ვარდი ბერდება,

რადგან ლამაზმანს სურნელშიაც ტოლი არა ჰყავს.

ასკილის ბუჩქი ანთებული რად არ მიზიდავს,

ქვეყნად ხომ მისი უშნოობაც არავის უთქვამს,

ვარდს ემსგავსება ეკლითაც და სიყირმიზითაც,

როდესაც კვირტებს დაუხეთქავს ზაფხულის სუნთქვა.

ასკილი მართლაც გარეგნული ფერებით ბევრს სჯობს

და იერითაც ხომ წააგავს ვარდის სახებას,

მაგრამ ის კვდება და სიკვდილით სიცოცხლეს ვერ შობს,

მკვდარი ვარდი კი სურნელებად გარდისახება!

სატრფოც დაჭკნება, დღეს რომ ასე ვხედავ მოხდენილს,

მაგრამ ჩემს ლექსში მისი სული მზედ აღმოხდების!

 

55.

 

როცა მეფეთა აკლდამებიც წარიხოცება,

ვერ აღუდგება ლექსის ძალას დრო და განგება,

ჩემს სტრიქონებში იკიაფებ, როგორც ოცნება,

ოდეს დრო-ჟამის ხავსით ქვებიც დაიჟანგება.

ქანდაკებებსაც გადაბუგავს ომის სახმილი,

გაცამტვერდება ხუროთმოძღვრის ნამოღვაწარიც,

შენ კი, ვერაფერს ვერ დაგაკლებს მარსის მახვილი,

შენ შეგიფარებს პოეზიის დიდი ტაძარი.

თვითონ სიკვდილმა ვერ შეწყვიტოს შენი ცხოვრება,

ვერ მოგერიოს სიძულვილით ბედი მსახვრელი,

შენი სახელი კაცთა მოდგმას ემახსოვრება,

განკითხვის დღემდე იდიადებს შენი სახელი.

დღე უზენაეს განკითხვისა სანამ დადგება,

შენ საცხოვრისად ჩემი ლექსი გამოგადგება.

 

56.

 

განახლდი ტრფობავ! სად დაკარგე სული მაღალი,

ნუთუ შიმშილი შენზე უფრო გახდა დიადი,

ნუთუ სიყვარულს ვერ აღზევებს ძალა ახალი,

თუკი შიმშილსაც ხვალ თავიდან უნდა ხმიადი.

მიძინებულო სიყვარულო, უნდა განახლდე!

არ მოაჩლუნგო შენი ძალა გასაკვირელი,

შენი თვალები სადღეისოდ თუმცა დანაყრდნენ,

მიჯნურის ხილვა ხვალაც იყოს შენთვის პირველი.

ვით ნაპირები, ოკეანით გამიჯნულები,

განშორებათა ყველა წამი ზღვას ედარება.

თუმცა ერთმანეთს დააშორა მან მიჯნურები,

მათ ხვალინდელი შეხვედრების სწამთ ნეტარება.

როცა ზამთარი ბაღებს მოსრავს, გაშლილს ედემად,

ზაფხულის მოსვლას უფრო მეტი ფასი ედება.

 

57.

 

მონა ვარ შენი. მორჩილებაც მონური მმართებს,

მმართებს ლოდინი, რომ ვიხილო შენი სახება,

შენს კართან მდგომი, საქმეს ჩემსას, თავს ვეღარ ვართმევ,

რადგან ყოველ წამს ველი შენგან გამოძახებას.

თუკი არ მიხმობ, საყვედური არ წამომცდება,

თუმც უშენობას მირჩევნია უსინათლობა,

არ დაგამადლი, არც მოლოდინს, არცა მოცდენას,

და თუ დამითხოვ, მაშინაც კი გეტყვი მადლობას.

ეჭვიანობის აფეთქებას გულშივე ვიქრობ,

თუმცა ვინ იცის ეგ ლაღობა გაწევს ცოდვებად,

მწუხარე მონა, შენს ლოდინში მხოლოდ ერთს ვფიქრობ,

ვისთანაც შენ ხარ, ბედნიერი მას ეწოდება.

თვალნი დამივსო სიყვარულით, ალბათ, გამჩენმა,

სიავე შენი მე სიკეთედ რომ მომაჩვენა.

 

58.

 

მაღალმა ღმერთმა მე შენს მონად რადგან მაქცია,

დე, დამიფაროს, შევამოწმო შენი ცხოვრება,

მუდამ მორჩილად მოგიწონებ ყველა საქციელს,

მე რომ მონა ვარ, ეს ყოველთვის მემახსოვრება.

ნება მომეცი, ავიტანო ტანჯვა წყეული,

მე სიმარტოვე მომისაჯა, ალბათ, ბუნებამ,

დაგელოდები, მოთმინებას შენგან ჩვეული,

და არასოდეს არ გავბედავ შენს გამტყუნებას,

აღარასოდეს მომინდება შენი დაძრახვა,

ვისთანაც გინდა, იქ ატარე ჟამი, ნეტარი,

შენ უფლება გაქვს აისრულო ყველა განზრახვა

და აპატიო თავს შენივე ნამოქმედარი.

ჩემი ხვედრია ეს ლოდინი ჯოჯოხეთური,

არ უნდა დამცდეს სამდურავი და საყვედური.

 

59.

 

თუ არაფერი არ იქმნება ქვეყნად ახალი

და თუკი ზეცაც არ შეცვლილა დასაბამიდან,

მაშინ სიახლეს რად დაეძებს ფიქრი მაღალი,

ერთხელ შობილი რატომ ვშობოთ ისევ თავიდან?!

მივბურნდეთ უკან, გავიაროთ წლები წარსული,

ხუთას მზის ჩასვლას გადავევლოთ ოცნებით თავზე,

ვიპოვოთ წიგნი, სიძველისგან ფერგადასული:

იქნებ იქ ვნახოთ შენი სახე მშვენებით სავსე.

მაშინ მომითხრობს დამტვერილი წიგნის ფურცელი,

ვით ადიდებდნენ სილამაზის გასხივოსნებას,

ჩვენი სამყარო ძველებურად დარჩა უცვლელი,

თუ გავასწარით წინაპრების ფიქრს და ოცნებას.

წარსულშიც ბევრი მოთაყვანე იყო მშვენების,

მაგრამ სად იყო სილამაზე წინათ შენებრი?!

 

60.

 

როგორც ტალღები ასკდებიან სილიან ნაპირს,

ჩვენი წუთებიც უფსკრულისკენ მიისწრაფიან,

წუთებს ახეთქებს ერთმანეთზე დინება სწრაფი

და მიჰყვებიან დღენი ჩვენნი ზვირთებს ქაფიანს.

სიჭაბუკე ხომ ქვეყნად დიდხანს ვერ იციაგებს,

სიბერისაგან ვერ შეიძლებს შემობრუნებას,

შავი ღრუბელი გვირგვინოსანს მაინც მიაგნებს

და თავის პირმშოს შეიწირავს თვითონ ბუნება.

ნაირფერადი სიყმაწვილე გამოხუნდება,

ვეღარ იბრწყინებს დაღარული შუბლი ნატიფად,

მშვენიერებას დაედება ჟამი ხუნდებად

და დროის ცელი, მოქნეული, ყველას გათიბავს.

მაგრამ ლექსებთან უძლურია დროის მარჯვენა,

ლექსი იცოცხლებს მაგ მშვენების გადასარჩენად.

 

61.

 

შენი ბრალია, რომ არ მძინავს ღამით ამდენხანს?

რომ ვერ მოვხუჭე თვალნი სიზმარმორეულები?

რატომ მარგუნე ამ ნანატრი ძილის გატეხა,

რად მომისიე შენი ავი ორეულები?!

იქნებ, მესტუმრა შენი სული ასე შორიდან,

და ჩემს ღამეულ ნამოქმედარს ფხიზლად ჯაშუშობს,

რომ საშინელი რამე ცოდვა შეთხზას ჭორიდან

და შენი იჭვი ადრინდელი, არ მოაშუშოს?!

თუმცა ვინ მისცა შენს სიყვარულს ძალა ამხელა?!

ძილს საკუთარი სიყვარული მიტეხს მარადჟამს,

მან მაიძულა ამ უძილო თვალთა გახელა

და ჩემმა ტრფობამ დამაყენა ღამის დარაჯად.

ეს უძილობა შენს სიყვარულს არ გამოსახავს,

რადგან ყველასთან ახლობლობ და ჩემგან შორსა ხარ!

 

62.

 

ცოდვა დამედო, - შემიყვარდა ჩემივე თავი,

თავმოთნეობამ სული ჩემი მოინადირა

და რადგან ვატყობ, ძალა არ მაქვს გუმანთან დავის,

ამ სენისაგან ვერაფერი მიხსნის ადვილად.

ჩემზე ლამაზი სხვა არავინ არ მეგულება,

მხიბლავს ეს სახე, ღვთაებრივად ჩამონათალი,

მჯერა, რომ მართლაც სრულყოფილი შემქმნა ბუნებამ,

მჯერა, რომ ქვეყნად არ არსებობს ჩემი ბადალი.

მაგრამ როდესაც ჩემს უტყუარ სარკეს ჩავხედავ,

შევეფეთები დაბერებულ სახეს საშინელს,

მაშინვე ვხვდები, რომ გონებამ გამათავხედა

და საკუთარი თავის ტრფობა კვდება მაშინვე.

მე ჩემი თავი შენმა ტრფობამ თუ შემაყვარა,

შენი ნორჩობის გაზაფხულით ვფერავ ჭაღარას.

 

63.

 

როცა ჩემს მიჯნურს ჟამი აქცევს ჩემებრ ბეჩავად,

როცა ბუნება შეიწირავს სატრფოს მშვენებას,

როდესაც სისხლი დაშრება და მისი მზე ჩავა,

სახედაღარულს ვეღარავინ მიეშველება.

ღამის უფსკრულში მისი დილა გადიჩეხება,

გვირგვინს წაართმევს, სილამაზის მეფეს განგება,

მშვენიერება ვერ გაუძლებს ჟამის შეხებას

და გაზაფხული უგზო-უკვლოდ გადიკარგება.

მე იმ დღისათვის აქედანვე ვიწყებ მზადებას

და ვიცი, დროის ბასრი ცელი სატრფოს არ ავნებს,

სიკვდილის მერეც გადარჩება მისი ხატება,

მე თუ ახლავე ავუშენებ ციხე-გალავნებს.

შავი სტრიქონი შეინახავს სატრფოს დიდებას,

ჩემი ლექსიდან ის მზესავით ამობრწყინდება.

 

64.

 

როდესაც ვხედავ, დროის ხელმა როგორ დადაღა

გარდასულ წელთა საამაყო დიდებულება,

ციხე-კოშკებსაც აცამტვერებს ჟამი ხანდახან,

უკვდავ ბრინჯაოს მრისხანებით ამსხვრევს ბუნება.

ვხედავ, მშიერმა ოკეანემ მიწა დაფარა,

და ტალღებს ვხედავ, სამეფოთა თავზე გადავლილს,

ვხედავ, ხმელეთი სტიქიონებს ართმევს ნაპარავს

და ძარცვა-გლეჯით დაგროვილა ქვეყნად ნადავლი.

როდესაც ვხედავ, ქვეყნებს ანგრევს დროის ურჩხული,

ვხედავ უმძლავრეს სახელმწიფოს დაშლა-დაცემას,

მაშინ მომესმის ნანგრევების ჩუმი ჩურჩული:

მოვა სიკვდილი ჩემი სატრფოს გასატაცებლად.

მეც სიკვდილივით მაშინებენ შენზე ფიქრები

და სული გოდებს, რომ ოდესმე აღარ იქნები.

 

65.

 

თუკი სპილენძს, ოკეანეს და დედამიწას

ო, დრო ულმობელი სასაფლაოს კართან მოდენის,

სიკვდილისაგან სილამაზეს ვინღა დაიცავს,

დროს რას დააკლებს მისი ძალა, ვარდისოდენი.

ზაფხულის სუნთქვამ, უნაზესმა, ვით აიტანოს

მოიერიშე დღეთა მძლავრი ქარტეხილები,

როცა ინგრევა მიუწვდომელ კლდეთა პიტალო,

რკინის ჭიშკრები, ჟამის ხელით დატეხილები.

ფიქრო საზარო, სიტურფეა გადასარჩენი,

დროის მარგალიტს დროის რისხვა რად ემტერება,

ვინ შეაჩეროს ჟამის სრბოლა მძლავრი მარჯვენით,

ან ვინ აკრძალოს სილამაზის გაცამტვერება.

ვერვინ შესწყვიტოს სილამაზის გადაშენება,

მხოლოდ მელანი შეინახავს სატრფოს მშვენებას.

 

66.

 

ყველაფრით დაღლილს, სანატრელად სიკვდილი დამრჩა,

რადგან მათხოვრად გადაიქცა ახლა ღირსება,

რადგან არარამ შეიფერა ძვირფასი ფარჩა,

რადგან სიცრუე ერთგულების გახდა თვისება,

რადგან უღირსებს უსამართლოდ დაადგეს დაფნა,

რადგან მრუშობით შელახულა უმანკოება,

რადგან დიდებას სამარცხვინოდ უთხრიან საფლავს,

რადგან ძლიერი დაიმონა კოჭლმა დროებამ.

რადგან უწმიდეს ხელოვნებას ასობენ ლახვარს,

რადგან უვიცი და რეგვენი ბრძენობს ადვილად,

რადგან სიმართლე სისულელედ ითვლება ახლა,

რადგან სიკეთე ბოროტების ტყვედ ჩავარდნილა.

ასე დაღლილი, ამ ქვეყნიდან გაქცევას ვარჩევ,

მაგრამ არ მინდა, ჩემი სატრფო ობლად რომ დარჩეს.

 

67.

 

შენ რატომ უნდა არსებობდე ამ ბინძურ დროში?

რომ შეძლო ყველა სიმახინჯის გაბათილება,

ქვეყნის ცოდვები რომ დაფარო მშვენების დროშით,

ცამ შენი შექმნა ამისათვის, ალბათ, ინება.

ყალბი ყალამით რატომ ვხატოთ შენი მშვენება,

მკვდარ ხელოვნებას რა ხელი აქვს ცოცხალ ფერებთან,

ხელოვნურ ვარდებს არ სჭირდება დღეს გაშენება,

არ დაგტყობია ნამდვილ ყვავილს ჯერ დაბერება.

ვიცი, რატომაც გაგაჩინა ქვეყნად ზეცამან,

რომ იციაგონ კვლავ ფერებმა წარხოცილებმა,

რომ შენ შემყურე წუთისოფელს ისევ ეწამა

უკვე გარდასულ ხელოვნების აღორძინება.

ახლა შენა ხარ გაძარცული ქვეყნის ქონება,

დიდებით სავსე გუშინდელი დღის მოგონება.

 

68.

 

მისი სახება დაგვრჩა წარსულ დღეთა სურათად,

როცა ყვაოდა სილამაზე ნამდვილ ვარდებად,

როცა სიყალბე ქვეყნად ლაღად არ დასცურავდა.

და არ იცოდნენ ცოცხალ სახის შეფერადება.

როს ლამაზმანებს, ამ ქვეყნიდან უკვე წასულებს

თმას არ აჭრიდნენ არც აშკარად, არც ნაპარავად,

მკვდარი დალალით არ მოსავდნენ ცოცხალ ასულებს

მათი ცოცხალი დალალების დასაფარავად.

მისი ხმა თითქოს იმ ნანატრი მხრიდან გაისმის,

უზადოა და ბუნებრივი მთელი არსებით,

სხვის ყვავილობას არ სესხულობს მისი მაისი

და არ ერთობა სილამაზის შელამაზებით.

მის სინატიფეს ყველაფრისგან იცავს ბუნება,

რომ აწმყომ ნახოს წარსულ დღეთა დიდებულება.

 

69.

 

შენს გარეგნობას ნაკლი არც კი მოენახება,

ყველას ატყვევებს მაგ ნაძერწი სახის დიდება,

შენთვის არავინ არ იშურებს ხარკის გაღებას.

ქება-დიდებას შენი მტერიც არ ერიდება.

გარეგან სახეს გარეგნულად აქებენ მხოლოდ,

ბევრ შენს მეხოტბეს გულში თურმე იჭვი სდებია,

და მაგ სახელის შარავანდედს ეღება ბოლო,

როცა შენს სულის სიღრმეებში იჭვრიტებიან.

ფიქრობენ სულიც მათთვის ნათლად გამოკვეთილა,

რადგან იციან შენი ზოგი ნამოქმედარი,

არამზადები გიყურებენ ვითომ კეთილად,

შმორით იცვლება სურნელება მართლაც ნეტარი...

ვეღარ ახერხებ სულიც სახეს რომ დაამგვანო,

რადგან დაცურავ უნიჩბოდ და უიალქანოდ.

 

70.

 

რომ გაგინებენ, ამას, ჩემო, რად ვერ ეჩვევი,

ჭორი ხომ მუდამ სილამაზის იყო მხლებელი,

მშვენიერებას სამკაულად დააქვს ეჭვები

და ცის სილურჯეც ყვავს არ დარჩა ხელუხლებელი.

ვერა დაგაკლოს, ღირსეული თუკი დარჩები,

შენი სახელი ჭორმა მხოლოდ განადიადოს,

ჭიაღუასაც ხომ იზიდავს კვირტი ნარჩევი

და შენ კვირტი ხარ, სილამაზევ, საგანთიადო!

თუმც გიძლევია საფრთხეები ყმაწვილკაცური,

გიზეიმია ცდუნებებთან ომის მოგება,

შენი სახელი ამ ბრძოლებში წმინდად დაცული

მაინც სუსტია შავი შურის დასაოკებლად.

და ოდნავ რომ არ გიბღალავდეს სახელს სოფელი,

გულთა სამყარო დაგრჩებოდა განუყოფელი.

 

71.

 

არ დამიტირო, ამ ქვეყნიდან თუკი წავედი,

თუკი ამცნობენ დედამიწას გლოვის ზარები,

რომ სამყოფელად ავირჩიე ბნელი შავეთი

და მივატოვე სააქაო შესაზარები.

და თუკი მერე გადიკითხავ შენ ამ სტრიქონებს,

პოეტის ბედზე არ დაღვარო ცრემლი მდუღარე,

მე მირჩევნია, ნურასოდეს ნუ მომიგონებ,

თუ ჩემზე ფიქრი აგატირებს და გამწუხარებს.

ო, მოიგონე ამ ტანჯული ლექსის მუდარა,

იქნებ მე მაშინ უკვე ნაცრად ვიყო ქცეული,

როცა ჩემს სხეულს გადაფარავს ღამის სუდარა,

შენს სიყვარულსაც მიაყარე მიწა წყეული.

თორემ ნაღველი შენს სახეზე ღარებს გააჩენს

და მაგ ტრფობისთვის გამოგიტანს ხალხი განაჩენს.

 

72.

 

რომ არ მოგიხდეს ქვეყანაზე თავის მართლება:

რატომ გიყვარდი, ტრფობის ღირსი ჩემში რა იყო,

შენ ნუ მიგლოვებ, დამიტირონ კუბოს სანთლებმა,

შენი ჩემდამი სიყვარული მიწამ წაიღოს.

რადგან ღირსებებს მოკლებულა ჩემი არსება,

ჩემს ქებას მხოლოდ ტყუილით თუ გაიადვილებ,

მხოლოდ სიცრუე თუ შეიძლებს ჩემს დაფასებას,

თორემ სიმართლე ძუნწად ეტყვის ხალხს სინამდვილეს.

და თუ იფიქრებ, რომ ტყუილით სიყვარულს იცავ,

სიმართლეს აღარ გათქმევინებს შენი ნაღველი,

სხეულთან ერთად ჩემი ხსოვნაც მიეცი მიწას,

რომ ასე ურცხვად არ შებღალოს შენი სახელი.

არარა ვიყავ და გამკიცხავს ყველა თაობა,

შენც გაგკიცხავენ, რომ გიყვარდა არარაობა.

 

73.

 

შენ ჩემში უკვე შემოდგომის სიშიშვლეს ხედავ:

რტოებს სიყვითლე ფოთლებისა შემოძარცვია,

ფრინველთ გალობა შეუცვლია გოდებას ხეთა,

და ტყეს სამოსი არასოდეს თითქოს არ ცმია.

შენ ჩემში ხედავ წარსულ დღეებს მიმწუხრიანებს,

მეწამულ სხივებს დასავლეთის ცაზე მოფენილს,

ქრება ნათელი, შუაღამე ავად ხრიალებს

და მოუსავლეთს ემგვანება წუთისოფელი.

ვიცი, რომ უკვე მიმქრალ კოცონს მადარებ გულში,

ღადარი დღეებს დაუნაცრავთ, ცხარე ცრემლიანთ,

და რაც სინაზით ძიძაობდა სიცოცხლეს გუშინ,

ახლა მისივე სასიკვდილო სარეცელია.

რაც უფრო ამჩნევ, - სააქაოს თითქმის არღა ვარ,

მით უფრო მეტრფი, ვით განწირულს დასამარხავად.

 

74.

 

როცა სიკვდილის ცივი სხივი შემომაშუქებს,

ვიცი, ვერავინ ვეღარ შეძლებს გამოსარჩლებას,

მაგრამ წასვლამდე ჩემს სიცოცხლეს ლექსებს ვაჩუქებ

და ეს სტრიქონი უკვდავების ძეგლად დარჩება.

ვიცი, ამ ფურცლებს ვერ დაფარავს ჟამის სუდარა,

რადგან შენშია ჩემი ლექსი - ჩემი ქონება,

მიწად ვიქცევი, მიწას მეტი არა უნდა რა,

სხეული მიაქვს, სულს გიტოვებს ჩემს მოგონებად.

შენთვის იცოცხლებს ეს სტრიქონი ათასფერება,

ის, რაც მოკვდება, ჭია-ღუას დარჩეს სათრევად,

სხეულს მიწიერს არამზადის დაშნაც ერევა,

ამიტომ მისი მოგონება არც გეკადრება.

სხეულს დაჰკარგავ, თუ სიკვდილი მიუახლოვდა,

მაგრამ დაგრჩება, სხეულში რომ სული სახლობდა.

 

75.

 

სულის მალამოდ გადამექცა შენი ზმანება,

როგორც ბუნებას გაზაფხულის წვიმა შხაპუნა,

მე შენთვის თავი შესარისხად არ მენანება,

მე ის ძუნწი ვარ, ქონებამ რომ დააძაბუნა.

ხან მემეტება ჩემი განძი გამოსაჩენად,

ხან ვშიშობ, - მძარცველ დროისაგან ვერვინ დამიცავს,

ხან მინდა შენთან, საგანძურო, მარტო დარჩენა,

ხან მინდა შენით თვალი მოვჭრა მთელს დედამიწას.

ხან შენი ცქერით სული სავსე ზღვას ედარება,

ხან კი მონატრულს უშენობა ცეცხლად მედება

და მე არა მსურს ქვეყანაზე სხვა ნეტარება,

გარდა იმისა, რაიც ჩემთვის გაგემეტება.

ხან მეზმანები, ხან გულგრილად თვალსაც გარიდებ,

ხან ღატაკი ვარ, ხან ვერ ვითვლი თვალ-მარგალიტებს. 

1 2
გვერდის მისამართი : ბიბლიოთეკა / პოეზია / შექსპირი უილიამ / სონეტები