დოლენჯაშვილი თეონა 

ლოლა

 

 

 oთახებში დილიდანვე ქარი დაქროდა. ლოლა იატაკზე ფეხმორთხმით იჯდა. კარადიდან ძველი, დამტვრეული რადიოლა ჩამოეღო და იქვე დახვავებულ ფირფიტებს უსმენდა. ფირფიტებიც ძველი იყო.

 

მუსიკა კიდევ უფრო ძველი... ძირითადად, კლასიკა, დროდადრო ჯაზი და ბლუზი.

 ამინდს რომ შეეფერებოდა, ისეთი მუსიკა იყო. ყავასაც როგორღაც იმ ქარიანი ამინდის გემო დაჰკრავდა. ყავას გაზქურაზე ადუღებდა, ზოგჯერ ცხელ შოკოლადსაც.

 ყველაფერს ხაზგასმულად, რიტუალის დაცვით ასრულებდა. მშვენიერი დღე იყო. ეჩვენებოდა, რომ უხილავი კინოკამერით იღებდნენ, ამიტომ ისე ირჯებოდა, როგორც ლამაზი, გრძელთითება ქალები ფრანგულ და იტალიურ ფილმებში. სარკეშიც იცქირებოდა — გრძელი ფეხები, ნათელი თვალები და მეოცნებე სახე ჰქონდა.

 

 

 იცოდა, ოციოდ წლის შემდეგ ეს დღე მოენატრებოდა, როცა ახალგაზრდა იყო, მოქნილი და თავისუფალი. ამიტომ საკუთარი თავით ტკბებოდა, ანუ, როგორც თვითონ ამბობდა, „განწყობილებას იქმნიდა“.

 

 მერე ქუჩაში გამოვიდა. ისე, უმისამართოდ, ჯინსი, თხელი, მოკლე ჟაკეტი, დაკეცილი ქოლგა... ნელი ნაბიჯით მიდიოდა, მოღრუბლულ ზეცას უჭვრეტდა, თითქოს მოშრიალე ხეებიც მას მიჰყვებოდნენ. მიაბიჯებდა და მიჰყვებოდნენ. სასიამოვნო შეგრძნება იყო. გამვლელები უცქერდნენ: ბიჭები — დაჟინებით, გოგონები — შურით.

 

რა მისი ბრალი იყო, ლამაზი თუ იყო. ეს ხომ ისე თავისთავადია... ბუნებრივი...

 ქალაქი მისი იყო. ძალიან ნაცნობი და მშობლიური. ხანმოკლე შესვენების შემდეგ მაღაზიები იღებოდა, კაფეებში სადილობდნენ, სიგარეტს აბოლებდნენ. ვიტრინები მის მოხდენილ ტანს ირეკლავდნენ.

 

ჰაერში მოხალული ყავისა და ადრეული გაზაფხულის სურნელი ტრიალებდა. სიამოვნებდა და მიდიოდა? სად? ისე, სადმე. რას გაუგებ ცხრამეტი, ოცი წლის გოგონებს აპრილის ღრუბლიან ამინდში.

 მერე ჟურნალ-გაზეთების ჯიხური დაინახა — ძველი, მონუმენტური გალერეის გვერდით. იფიქრა, რამდენიმე ჟურნალს ვიყიდი და შინისკენ გავუყვებიო.

 ქუჩას ჭრიდა, მანქანამ რომ დაარტყა.

 

 მას შემდეგ სამი წელი გავიდა. სამი უგრძესი წელიწადი. ჯერ საავადმყოფოში იწვა, მერე სახლში, საკუთარ ოთახში.

 

ფარდები დაშვებული იყო. ოთახებში ქარი დაქროდა. ჩამოქნილი ფეხები საწოლის კიდეზე უძრავად ეწყო. აღარც ცხელ შოკოლადს ადუღებდა. სარკეშიც აღარ იცქირებოდა. იწვა და საკუთარ ფიქრებს უსმენდა.

 

 ბოლოს ძალიან დაიღალა. ფიქრებიც შემოელია.

 

ფურცელი და ფანქარი მოითხოვა და ის დახატა, რასაც ვერ ხედავდა: გაზაფხული, ხეები, ქუჩა... თუმცა ცოტა სხვაგვარად. აქ წვიმა ზოგჯერ ყვითელი იყო, ყვითელი გუბეებით, სახლებსაც ყვითლად ღებავდა. ჰაერში ქაღალდის წერილები დაფრინავდნენ. ამ წერილებს ერთმანეთს ხეები სწერდნენ. ფოთლები ცრემლებივით სდიოდათ. აქ ზღვა ძალიან ჩუმი იყო, მზითა და შიშველი სხეულებით დაშრეტილი.

 

ქალები სევდიანობდნენ, ფერად მძივებს ისხამდნენ, უფრო ხშირად კი ცეკვავდნენ, ველური ტამტამებით აღგზნებულნი და უდაბნოს ქვიშით დამტვერილნი.

 შეუსვენებლივ ხატავდა. ეს სამყარო ისეთი იყო, როგორიც უნდოდა. რაც მთავარია, ყველა ნახატში მონაწილეობდა, ყველგან თვითონ იყო. მისი დღეები ახლა ფერებსა და ხაზებში გრძელდებოდა.

 

 ერთხელ, უცნობ ქუჩებში ხეტიალით რომ დაიღალა, შებინდებული ქალაქის ძველ კოშკურაზე აცოცდა და ბეღურებს საკენკი დაუყარა. იქიდან უცქერდა, როგორ ჩადიოდა მზე. ამ ნახატში მზე უჩვეულოდ ლურჯი იყო. თითქმის ისეთივე ლურჯი, როგორიც ასფალტზე დაყრილი აბსენტის ბოთლები, სარეკლამო ბილბორდი და გაქუცული კატა.

 

ალბათ, გარეთ ნამდვილი მზეც ასე ჩადისო, — გაიფიქრა, წამოდგა და ფანჯარასთან მივიდა. მისი სარკმლიდან დანახული მზე ყვითელი იყო და უკვე ეფარებოდა აწოწილი სახლების სახურავებს. მხოლოდ მერე შეამჩნია, რომ გაიარა, თითქმის ისევე, როგორც გაზაფხულის იმ ღრუბლიან დღემდე დადიოდა...

 

 ლოლას პირველი გამოფენა სწორედ იმ ძველი დიდებული გალერეის საგამოფენო დარბაზში მოეწყო. დამთვარიელებელი ბევრი იყო. დარბაზში სუნთქვა ჭირდა. ზოგი ამბობდა, ნახატები დეპრესიულიაო, ზოგიც — ამ ნახატებში სიცოცხლე უყვართო. კრიტიკოსები ირწმუნებოდნენ, ლოლა დიდი და თვითმყოფადი მხატვარიაო.

 

„აღმოჩენაა!“ — იმეორებდნენ გაუთავებლად.

 

 კოლექციონერებმა მისი ტილოების ყიდვა მოინდომეს, მაგრამ ლოლამ იუარა — წარსული დღეები არ იყიდებაო.

 

 ლოლა იღიმებოდა. ფერმკრთალი იყო, ბედნიერი და თან შეუცნობელი. მას მხოლოდ ის ესმოდა, რომ ნახატ სამყაროში ვეღარასოდეს დაბრუნდებოდა..

 

 

 

 

 

 

გვერდის მისამართი : ბიბლიოთეკა / პროზა / დოლენჯაშვილი თეონა / ლოლა