ხვედელიძე ბესო 

მინდვრის ყვავილები

 

 

(ფანტასტიკური მისტიური მოთხრობა)

 

მინდვრის ყვავილები

 

წელიწადის დროთა გარეგან ტრადიციას ვერასდროს ვერაფერი არღვევს. შემოდგომას ის მუდამ თავისი აქვს – ფოთოლცვენა... ქარიანი ამინდები...

ფოთოლცვენა ბავშვობიდან შენი მოკეთეა, ქარი კი ყოველთვის თმას გიწეწავს და ქუსლებითაც გრძნობ – ერთადერთი ხარ დედამიწის ზურგზე, ვინც ამ წუთას ქარის მომგონს ხმამაღლა უთვლის უშვერ მოკითხვას. ქარი სანაპიროს გასწვრივ სიმეტრიულად ჩარიგებულ, დაძარღვულ ხეებსაც აჩხრიალებს. მისი გამოისობით, ყვითელ ფოთლებში მძიმედ მიხრაშუნებ და მოაჯირს მიღმა გაკლაკნილ ჭუჭყიან მდინარეს გასცქერი.

ჭუჭყი ხაკისფერია.

ხაკისფერია შენი თვალებიც, მდინარის მოაჯირზე ანკესით გადაყუდებულ ჩია ბერიკაცს რომ ამჩნევენ. მისგან შორიახლოს შეყოვნებული, მოაჯირს იდაყვებით ეყრდნობი და ხაკისფერ მდინარეს იმ გრძელვადიანი ფურთხით ამდიდრებ, შენს მიერ აქამდე განცდილი წამები, წუთები, თვეები, წლები დიდსულოვნად რომ მიაქვს და წარსულისგან ბოლომდე დაცლილს ახალშობილივით სუფთად გაღიმებს.

ბერიკაცი შენკენ ატრიალებს თავს. მის დანისლულ თვალებში თეთრი გემი ცურდება და მკრთალ ჰორიზონტს ერთვის. ბერიკაცი შუბლშეკრული გზომავს და ისევ ანკესს უბრუნდება.

ჯიბიდან სიგარეტს იღებ.

– მომიკიდებ? – კითხულობ ხმამაღლა.

ის ჰაერს ღრმად ისუნთქავს და მცირე პაუზის შემდეგ, ისე რომ შენკენ არც იყურება, სადღაც ფილტვებიდან გიბრუნებს პასუხს:

– აღარ ვეწევი.

შენ სიგარეტს ჯიბეში იდებ. ორივენი მდინარეს გასცქერით. დინებას ნაგავი მიაქვს.

– ამ მდინარეში კიბოები არიან? – კითხულობ წყნარი ხმით და ბერიკაცს შესცქერი.

ის თითებს ითვალიერებს.

– ამ მდინარეში კიბოები არ არიან? – უტრიალებ კითხვას.

ბერიკაცის თვალებში ცხელი მდინარე ჭრელ ხოხობს ხარშავს.

– კიბო მე მაქვს. – გპასუხობს მშვიდად.

ორივენი ისევ მდინარეს გასცქერით. შენ ჯიბიდან უკვე ტუჩის გარმონს იღებ. ბერიკაცი ანკესს ასწორებს და შენკენ იხედება.

– არ გინდა.

– რატომ?

ბერიკაცის თვალებში ანერვიულებული კომანჩები ხარ-ირემს მისდევენ.

– თევზი დაფრთხება.

გარმონს ჯიბეში იბრუნებ. ჯიბიდან ნაქსოვ ქუდს იღებ, თვალებზე იფხატავ და ბერიკაცს ხელს დამშვიდობების ნიშნად უწევ.

– წავედი აბა...

ბერიკაცის თვალებში თეთრი წეროები თბილი ქვეყნებისკენ მიფრინავენ.

– ფრთხილად იარე. – გეუბნება და ისიც ხელისგულს გაჩვენებს. შენ ყოვნდები.

– ფრთხილად?

– ეგრე ჯობს. – ამბობს და მის თვალებში მარიხუანას თვალუწვდენელი პლანტაცია იწვის.

შენ ადგილიდან მოწყვეტით იძვრი, ბერიკაცს ხრაშუნით უახლოვდები და გვერდით უდგები. სწორედ ამ დროს ყურებში ტელეფონის ზუმერი გერთვის.

თავს ანჯღრევ, მაგრამ ხმა არ გტოვებს.

ბერიკაცის თვალებში მაიაკოვსკი თავისი ლექსის გამოთქმით კითხვას იწყებს, შენს ყურებში კი კვლავ ზუმერია.

– მაინც როგორ? – კითხულობ ჯიუტად.

– ეგრე რა! – გპასუხობს ბერიკაცი და მარჯვენა ხელის ორი თითით მოსიარულეს ბაძავს.

– ვერ გავიგე. – ამბობ მხრების ჩეჩვით.

პასუხად ბერიკაცი შენკენ მკვეთრ ბრუნს აკეთებს, დამჭკნარ ხელებს სწრაფად გავლებს სვიტერის საყელოში, თეთრწვერა სახე შენთან ძალიან ახლოს მოაქვს და ხედავ, რომ მის თვალებში ოცდათერთმეტი დეკემბერი უკანასკნელ წუთებს ითვლის.

***

იანვარს მოურთავი ხეების სევდა, მარილმოყრილი ქუჩები და დაფიფქული ფიქრები მოაქვს.

დათოვლილ გზას ყვითელი სახლისაკენ ფეხსაცმელების ღრაჭუნით მიყავხარ და ხედავ კოცონს, რომელსაც ირგვლივ თბილად შეფუთვნილი ბავშვები უსხედან. შენს დანახვაზე მომენტალურად იფანტებიან და თვალს ეფარებიან. მხოლოდ ერთი რჩება – თეთრქუდიანი გოგო, ხელში რკინის წვეტიანი სარით, რომელზედაც კოცონზე შემწვარი, გაფარჩხული ვირთხაა წამოგებული. გოგო ვირთხიან სარს დამნაშავის სახით გიწვდის და მის თვალებში თეთრ დათვებს საახალწლო შუშხუნებს ურიგებენ.

– ნამდვილია?

– ბუნკერში იყო.

– ბუნკერში ნაგავი აღარაა და...

– მაინც იყო. – გაპსუხობს ჯიუტად და მის თვალებში ზანგი მოთხილამურე აცემინებს.

– ცოცხალი?

– ხო.

– ნაგავი კაი ხანია აღარაა და როგორ?

– რა ვიცი. დარბოდა. ამოხტომა და გაქცევა უნდოდა.

– ესენი რაღას დაიშალნენ?

– ბიჭები?

– აქ რომ იყვნენ.

გოგოს თვალებში ორსული ქალები შოკოლადს ჭამენ.

– გაკვეთილები გვაქვს ხვალისთვისო... თან გვიანიაო... თან...

– ჰო...

– თან შენიც ეშინიათ.

– ეგ ვიცი... და რატომ?

– დიდები ეუბნებიან, არ დაელაპარაკოთო.

– მერე შენ რატომ არ გაიქეცი?

– მე... ობოლი ვარ... და თან ხვალ კვირაა. – ამბობს გოგო მშვიდად და მის თვალებში ზოოპარკიდან გაქცეული მაიმუნები ტროლეიბუსით მგზავრობენ.

გოგოს თავზე ხელისგულს ადებ. ცოტა ხანი გაყურსული დგახარ. მერე ტრიალდები და სადარბაზოში შედიხარ.

***

თებერვალს “ხეში წყალი”, მაღალი წნევები და სამი თვის გაუხდელი კალსონები მოაქვს.

კიბეზე ასული, რკინის კართან ჩერდები და ზარს სამჯერ რეკავ. კარს წითელ კიმანოში გამოკვართული, მოვლილი დამა-ქალი გიღებს და შენს დანახვაზე თვალები უფართოვდება.

– ვაიმე! – იძახის წამოკივლებით და მის თვალებში პლანეტა იუპიტერი უკუღმა იწყებს ტრიალს.

– გამარჯობათ.

– შემოდი, შემო...

– როგორ ბრძანდებით?

ქალის თვალებში ახლადდაქორწინებულ ლოკოკინებს თაფლობის თვე აქვთ.

– სად დაიკარგე?!

– რა ვიცი. ანა არ არის?

– ანა აერობიკაზეა. საღამომდე არ იქნება.

– მაშინ ეს ყვავილები თქვენ.

ქალის თვალებში კორდებალეტი ცეკვავს.

– რა კარგი სუნი აქვს!... გაიხადე, გაიხადე... შენთვის ამბები მაქვს.

– მოხდა რამე?

– მომეცი, მე დავკიდებ. როგორ გასუქებულხარ. დაჯექი, რატომ დგახარ?

– ისედაც სულ ვზივარ და...

ქალის თვალებში სპილოს დაავადებით შეპყრობილს აცრას უკეთებენ.

– აღარ მუშაობ?

– რომანს ვწერ.

– რა რომანს?

– რომანს.

ქალის თვალებში თოვლის ბაბუები დამდნარი ლოლუებით ვაჭრობენ.

– რაზე?

– პარასკევაზე. ვიდრე რობინზონთან მოხვდებოდა.

– მაშაყირებ?

– დედას გეფიცებით.

ქალის თვალებში არქიმანდრიტი შობაზე დასაკლავი ღორის ანდერძს კითხულობს.

– თქვენობით ნუ მელაპარაკები. სხვა?

– სხვა თქვენ მითხარით. ამბებიო...

– თქვენობით ნუ მელაპარაკები-მეთქი... რა ამბები და გაგიჟდები – ანა უკვე მეორე თვეა ხმას არ მცემს.

– რატომ?

ქალის თვალებში ცისფერთვალება მულატების კვარტალი იწვის.

– რატომ და მაშინ, თურმე, კარი თავისი გასაღებით გაუღია. ჩვენი ხმა რომ გაუგია, ოთახთან ფეხაკრეფით მოსულა, ყველაფერი თავისი თვალით დაუნახია და ჩუმად გაპარულა.

– მერე?

– რაღა მერე. პირში მითხრა – დედა, იმ ამბის მერე თვალებში როგორ გიყუროო?!

– ჩემზე რას ამბობს?

ქალის თვალებში კოლიზეუმს დონბასელ მეშახტეთა დელეგაცია სტუმრობს.

– რა უნდა თქვას. თან შენც დაიკარგე. მე კი ავუხსენი, ყველაფერი სრულიად შემხვევით მოგვივიდა, ნასვამები ვიყავით, მაპატიე-მეთქი, მაგრამ არაფრის გაგონება არ უნდა.

– ახლაც ხომ არ მოვა?

– გაგიჟდი?

– მომენატრე...

ქალის თვალებში პიგმეები სპილოს ხორთუმის სუპს ხარშავენ.

– უცებ რომ მოვიდეს?... გასაღები აქვს.

– თან ფანჯარაში იყურე.

– რომ ვერ მოვასწროთ?

– მოვასწრებთ.

ქალის თვალებში უჯავშნო კუები ტყემლის საკრეფად მიდიან.

***

მარტს ტალხშემხმარი ფეხსაცმელები, თეთრი ყვავილები და უხრეხემლო წვიმები მოაქვს.

თეთრ საწოლში, ზამთრის მზისგან უზომოდ გაშავებულ გოგოს ზემოდან აწევხარ.

– იცი, მე ბავშვობაში მეგონა, რომ ადამიანები პირიდან მშობიარობდნენ. – ამბობ ღიმილით.

გოგოს თვალებში მოხუცი გრაფინიები დამჭკნარ ტუჩებზე პომადას ისვამენ.

– ჩემი სულელი! – გეფერება გოგო.

– მერე, ქუჩაში, ბიჭებმა ამიხსნეს სინამდვილეში როგორცაა და ყველანი შემზიზღდნენ.

– სულ ყველანი?

– ორსული ქალები განსაკუთრებით.

– რატომ?

– რომ არ რცხვენოდათ...

– რისი არ რცხვენოდათ?

– ორსულად რომ იყვნენ.

გოგოს თვალებში თეთრალაყაფიან კლინიკასთან ალბინოსი დონორების რიგი დგას.

– მერე?

– მერე გავიზარდე და მივხვდი, რომ პირიქითაა.

– პირიქით როგორ?

– ახლა ორსულად ვინც არ არის, ის მეზიზღება.

– რატომ?

– ორსულად რომ არაა.

გოგოს თვალებში კუბელი ლტოლვილები მათემატიკის რვეულებს ყიდიან.

– აშავებენ რამეს?

– როგორ არა.

– რას?

– ორსულად არ არიან და...

გოგოს თვალებში პენსიაზე გასული კოსმონავტები ალუბლის კომპოტს მიირთმევენ.

– მეც გეზიზღები?

– ძალიან.

– მერე, ჩემს გვერდით რაღას წევხარ?

– რომ დაგაორსულო.

გოგოს თვალებში ქაჩალი ვეტ-ექიმი შიდსის ვაქცინას იგონებს.

– მერე ჩემები?

– შენები?

– მერე ჩემებს როგორ შევხედო თვალებში?

– ამაყად.

გოგოს თვალებში ქრიზანთემების ყანა ღელავს.

– ამაყად?

– იმიტომ რომ ბედნიერი იქნები, ვიღაცას სიცოცხლეს რომ ჩუქნი.

– ვიღაცას?

– თუ ძალიან მოვინდომებ – ვიღაცეებს.

– შენ რატომ უნდა მოინდომო?

– ზემოდან მე ვარ და...

გოგოს თვალებში მოქიშპე მხარეები ტყვეების გაცვლაზე რიგდებიან.

***

აპრილს სურდოები, მოკლე სახელოები და “დღეს პირველი აპრილია” მოაქვს.

სარწეველაში მჯდომი სქელ წიგნს კითხულობ. აშლილ საწოლზე გადაწოლილი გოგო მოდების ჟურნალს ფურცლავს და წელზევით შიშველს მხოლოდ ჯინსის ცისფერი შარვალი აცვია.

“– რომელმა დედაკაცმა მოაჯადოვა შენი გონება?... ალბათ ისეთმა, რომელმაც კაბის ჩაცმაც კი არ იცის!” – ხმამაღლა კითხულობ წიგნიდან ფრაზას და უეცრად, წიგნს გოგოსკენ მთელი ძალით ისვრი. ის რეაგირებას ასწრებს და განზე იწევა. წიგნი კედელს ენარცხება. ამის პარალელურად, შენ სარწეველადან ხტები და გოგოსკენ გაფითრებული იყურები.

– რა გჭირს?! – გიყვირის გოგო გამწარებით და მის თვალებში საპანაშვიდე მიხაკების სურნელი ტრიალებს.

შენ საცეკვაო პას ასრულებ და ირინდები.

– შენ მგონი რაღაც ვერა ხარ! – ამბობს გოგო ბრაზით და მის თვალებში ესკიმოსი ქალები სელაპის მაწონს ტანზე ისვამენ.

სარკესთან მისული უმალ წყნარდება და საკუთარ ანარეკლს ყურადღებით ათვალიერებს. მერე ძუძუებს ერთმანეთს ატოლებს და ენას ყოფს.

– კაცებს მსუქნები უფრო მოგწონთ თუ გამხდრები?

– კაცებს?

– ხო. შენ.

– მეე?... მე მომწონს... შენი სუნი... და... კიდევ... ტუჩებზე პომადას რომ არ ისვამ ისიც მომწონს.

გოგოს თვალებში დახუჭობანა ოლიმპიურ სახეობებში შეაქვთ.

– და თვალებს რომ ვიღებავ?

– და კიდევ... მომწონს... შენი... ხალი.

– რომელი?

– კუდუსუნთან რომ გაქვს.

გოგოს თვალებში ინდური კინოს დღეებია.

– კუდუსუნი რა არის?

პასუხად შენ კიდევ ერთ საცეკვაო პას ასრულებ და გოგოს მკვრივ საჯდომზე ხელს უტყლაშუნებ.

– დებილო! – იძახის განზე გამხტარი.

შენ გოგოს სვიტერს იღებ და მისკენ გამეტებით ისვრი. გოგო სვიტერს ჰაერში იჭერს და შიშველ ტანზე იფარებს.

– ჩაიცვი!

გოგოს თვალებში მიწისძვრით დაზარალებულებს ძველმანებით ეხმარებიან.

– რატომ?

– რომ არ მომბეზრდე და წადი!

– რატომ?

– რომ არ მომბეზრდე!

გოგოს თვალებში სტიუარტების დინასტიის უკანასკნელ წარმომადგენელს შპიცბერგენზე ასახლებენ.

გოგო სწრაფად იცვამს სვიტერს.

– დეგენერატი! – იძახის გამოთქმით და ბინიდან კარის ჯახუნით გადის.

***

მაისს სველი მზეები, მოკლე კაბები და მზემოუკიდებელი წვივები მოაქვს.

სარკის წინ შიშვლად მდგომს ფიქრებიდან ტელეფონის ზარი გარეკვევს. ხელს ზანტად წევ განზე და ყურმილს იღებ.

– გისმენთ. – ამბობ და თან ისევ სარკეში იყურები.

– გამარჯობა.

– ვინ გნებავთ?

– შენ მნებავ.

შენს თვალებში წითლები ზამთრის სასახლეს იღებენ.

– რომელი ხარ?

– რა მნიშვნელობა აქვს.

– რომელი ხარ-მეთქი!!

– არ მიცნობ და რა ვქნა.

შენს თვალებში საოპერო დარბაზი სიმფონიურ ორკესტრს ცალი ხელით უკრავს ტაშს.

– მერე?

– მერე გაგიცნობ.

– რატომ?

– იქნებ შემიყვარდე.

შენს თვალებში გაზირებული წვიმა მოდის.

– რაღა ჩემთან დარეკე?

– უბრალოდ ციფრები ავკრიფე.

შენ გეღიმება და თვალებში ბრაზილიური კარნავალი გეწყება.

– და ყველა ბილეთი რომ უკვე გაყიდულია?

– რა ბილეთი?

– პარტერში ფეხზე დასადგომი ადგილიც რომ აღარაა?

– ვერ გავიგე?

– თუ გინდა კულისებში დაგაყენებ...

– შენ ნორმალური ხარ?

– ოთხზე.

– კარგად იყავი.

– მომიკითხე.

– ვინ მოგიკითხო?

შენს თვალებში წვეტიანი ქლიბები ავანგარდულ ასამბლეას აწყობენ.

– შემდეგი ვინც იქნება.

– შემდეგი აღარ იქნება.

– ყველა გზა რომში მოდის?

– რაა?

– რატომ აღარ იქნება?

– ამიტომ!

ყურმილში იარაღის გასროლის ხმა გესმის.

იქ დაგუბებულ სიჩუმეს გახევებული უსმენ და შენს თვალებში კომენდანტის საათი ცხადდება.

მერე სწრაფად ტრიალდები, იცვამ და ქუჩაში გადიხარ.

***

ივნისს დარბილებული ასფალტი, სიცხისგან აქერცლილი ტუჩები და ოფლიანი ხელისგულები მოაქვს.

– რომელი საათია? – ეკითხები გამომწვევად მიმავალ ყავისფერტუჩებიან გოგოს.

– სამი ხდება.

– ვერ მიცანი?

– ვერა.

– მე ის ვარ... მაშინ რომ... კარუსელში... დენი რომ გამოირთო... არ გახსოვს?

გოგოს თვალებში ობობები ბუზებს უმიჯნურდებიან.

– ვაიმე... როგორ შეცვლილხარ?

– გავიზარდე. შენ?

– მე გავთხოვდი.

– შენც გაზრდილხარ.

გოგოს თვალებში ალვის ხეებს ჟირაფის ნაკელს უყრიან.

– აქ საიდან მოხვდი?

– ვეძებ.

– ვის ეძებ?

– ვინც უნდა ვიპოვო.

– ვერ გავიგე...

– ისიც მეძებს, ოღონდ ჯერ არ ვიცი ვინაა.

გოგოს თვალებში ყრუ-მუნჯი ყმები ფეოდალს მამათმავლობაში ამხელენ.

– მთვრალი ხარ?

– პირიქით. შენ ხომ არა ხარ, მე ვისაც ვეძებ?

– იცი, მე მეჩქარება.

– შვილები თუ გყავს?

– ექვს თვეში.

– მე კიდევ ყოველდღე ვკლავ შვილებს.

გოგოს თვალებში კოსტა-რიკელი ქალიშვილები მკვახე ბანანებს კრეფენ.

– ვის შვილებს?

– ჩემებს. ხან საწოლში, ხანაც ტუალეტში, ანდა სარკის წინ...

– ძალიან შეცვლილხარ.

– ბიჭი თუ გეყოლა, ჩემი სახელი არ დაარქვა.

– არც მახსოვს!

– შემთხვევით არ დაგერქვას.

– რატომ?

– არ ეყვარები.

– ნახვამდის. – ამბობს გოგო და მის თვალებში ახალი ბედუინი თავის აქლემს კუზების ოპერაციას უკეთებს.

გოგო სწრაფი ნაბიჯით გშორდება.

შენ სკვერისაკენ მიემართები.

***

ივლისს შორტებში სიარული, უღრუბლო ცა და გახუნებული თმები მოაქვს.

აგურისფერ სკვერში, ამოჩემებულ სკამზე მჯდომს, გვერდით საწერი კალმითა და გადაშლილი ბლოკნოტით შეიარაღებული ჭორფლიანი გოგონა გიჯდება.

– შეიძლება, რამდენიმე კითხვით მოგმართოთ? – გეკითხება თვალების სწრაფი ფახულით, სადაც ნაბახუსევი დედალი კოღოები თვლემენ. – ეს მოწმობაა, ვინმე რომ არ გეგონოთ.

– ვინ უნდა მეგონოთ?

– რა ვიცი. ათასი დაიარება. დაზღვეულები რომ ვიყოთ.

– დაზღვეულები? დაზღვეულები რისგან?

გოგოს თვალებში “ჰერალდ ტრიბუნი” იბეჭდება.

– იცით, მე უბრალოდ დამავალეს, თორემ ძალიან კი არ მინდოდა. ზაფხულია და რედაქციაში ჩემს მეტი არავინ იყო. რედაქტორმა ანგარიში გამიწიეო და მეც მხოლოდ მაგიტომ, თორემ საერთოდ კულტურის გვერდს ვუძღვები...

გოგოს თვალებში ცარიელ კონტეინერს გადამწიფებული პამიდვრებით ტვირთავენ.

 

1 2
გვერდის მისამართი : ბიბლიოთეკა / პროზა / ხვედელიძე ბესო / მინდვრის ყვავილები